Του Σωτήρη Σιδέρη
Το παιχνίδι των λέξεων έλαβε τέλος με τις δηλώσεις των Μητσοτάκη και Ερντογάν στην Άγκυρα. Όλα ήταν μοιρασμένα για να κλείσει “αναίμακτα” η υπόθεση του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας και να διατηρηθούν τα “ήρεμα νερά”. Πριν την επίσκεψη του Μητσοτάκη, η Άγκυρα, είτε με NAVTEX, είτε με δηλώσεις αξιωματούχων της φρόντισε να θέσει όλη την αναθεωρητική της ατζέντα στο Αιγαίο. Ο Έλληνας πρωθυπουργός πήρε σειρά και παρουσίασε τις πάγιες θέσεις της Αθήνας με το βλέμμα στο εσωτερικό της χώρας. Έκανε έμμεση αναφορά στο casus belli, στο καθεστώς της μουσουλμανικής μειονότητας και τη “μόνη” διαφορά, την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.
Άρα το ζήτημα είναι τι δεν είπε ο πρωθυπουργός. Και δεν είπε τίποτα για την κατάσταση που επικρατεί ανατολικά του 25ου μεσημβρινού στο Αιγαίο, για τα χωρικά ύδατα, το ηλεκτρικό καλώδιο, τις γκρίζες ζώνες κλπ. Παραδόξως όμως, ο Μητσοτάκης έκανε λόγο και για παραπομπή στη Χάγη. Παραδόξως, γιατί εντός της χώρας έχει εγκαταλείψει κάθε σχετική αναφορά υπό την πίεση των Καραμανλή και Σαμαρά. Το πρώτο συμπέρασμα είναι ότι, έχουμε απόλυτη στασιμότητα, με την επιφύλαξη για το τι συζήτησαν στο τετ α τετ. Έχουμε παράταση στα ήρεμα νερά ή απλώς και οι δύο ήθελαν να δείξουν μια θετική εικόνα μη τυχόν και προκαλέσουν εμπλοκή του Τραμπ;
Άλλες προτεραιότητες
Από τις δηλώσεις των δύο ηγετών, ήταν φανερό ότι κανείς δεν ήθελε να αγγίζει τα καυτά ζητήματα που προκαλούν κύκλους εντάσεων εδώ και δεκαετίες. Οι Μητσοτάκης και Ερντογάν θέλουν προφανώς να υπηρετήσουν ο καθένας την ατζέντα του στο εσωτερικό των χωρών τους, αλλά και στην περιφερειακή τους πολιτική. Είναι βέβαιο ότι στην μεταξύ τους συνάντηση συζήτησαν τα πάντα, από την κατάσταση στη Μέση Ανατολή, το ηλεκτρικό καλώδιο, τις έρευνες της CHEVRON , το Αιγαίο οπότε, με τον καιρό ίσως μάθουμε ποια είναι η κατεύθυνση αυτών των συζητήσεων,
H φράση του πρωθυπουργού για την ανάγκη να αρθεί «κάθε απειλή, τυπική και ουσιαστική, στις μεταξύ μας σχέσεις» με το μάλλον θεατρικό ερώτημα, «αν όχι τώρα, πότε;» είναι ενδεικτική του κλίματος που ήθελε να περάσει για να ικανοποιήσει το κομματικό ακροατήριο. Γιατί αν ήθελε να πει τα πράγματα με το όνομά τους θα έκανε σαφή αναφορά στις Navtex που εμπεριέχουν όλο το αναθεωρητικό δόγμα της Άγκυρας. Είναι προφανές ότι δεν μπορεί ο πρωθυπουργός και όλη η κυβέρνηση να κάνουν συχνές επιθέσεις στο αναθεωρητικό δόγμα της Ρωσίας, αλλά όχι της Τουρκίας.
Ένα άλλο ζήτημα που έθιξε από την δική του πλευρά ο Έλληνας πρωθυπουργός ήταν το καθεστώς της μουσουλμανικής μειονότητας, όπως προβλέπεται από την Συνθήκη της Λωζάννης. Επανάληψη θέσης, σωστή, αλλά απέφυγε να θέσει το ζήτημα της κλειστής εδώ και δεκαετίες Θεολογικής Σχολής της Χάλκης ή στην ακύρωση του ηλεκτρικού καλωδίου. Όπως απέφυγε να επαναλάβει το δικαίωμα επέκτασης των χωρικών υδάτων.
Όλα αυτά, συνθέτουν μια εικόνα που οι δύο ηγέτες ήθελαν να δώσουν, ώστε να μην διαταραχθεί το κλίμα. Σαφώς κατευναστική στάση, γιατί η Ελλάδα βρίσκεται σε άμυνα εξαιτίας του αναθεωρητικού δόγματος της Τουρκίας και όχι το αντίθετο.
Μυστικότητα για ΕΕ -Τουρκία
Με την συνάντηση αυτή έκλεισε ένας ακόμη κύκλος που δεν πρόσφερε τίποτα. Ή μάλλον διαπιστώθηκε για μια ακόμη φορά η ακινησία. Δεν έγινε ούτε ένα βήμα μπροστά, άρα όσο τα προβλήματα παραμένουν ανεπίλυτα, τόσο θα είναι υπαρκτός ο κίνδυνος μεγάλων κρίσεων.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει αναμιχθεί, φανερά τουλάχιστον στα ελληνοτουρκικά. Η “σκιά “ του όμως ήταν στην Άγκυρα και σίγουρα προκαλεί τρόμο η ιδέα και μόνο πιθανής εμπλοκής του . Οπότε , όπως είπε ο Μητσοτάκης λίγο πριν αναχωρήσει για την Άγκυρα, η Ελλάδα και η Τουρκία δεν χρειάζονται ενδιάμεσους για να μιλήσουν και συμφωνεί ο Ερντογάν, που έχει άλλωστε τη θέση αυτή εδώ και χρόνια, για να αποφεύγει την εμπλοκή όχι τόσο των ΗΠΑ, αλλά της ΕΕ.
Ένα ακόμη ζήτημα που μένει να αποσαφηνιστεί είναι πως θα εξελιχθεί η συζήτηση μεταξύ Ελλάδας -ΕΕ -Τουρκίας καθώς “στήνεται” ένα ευρωπαικό ΝΑΤΟ, ένας νέος μηχανισμός ασφάλειας , καθώς πολλές χώρες της ΕΕ θέλουν να έχει η Τουρκία αναβαθμισμένο ρόλο. Στην κοινή δήλωση , γίνεται αναφορά στην Διακήρυξη των Αθηνών, όπου επισημαίνεται η ανάγκη “ για τη βελτίωση των αποτελεσματικών διαύλων και μηχανισμών επικοινωνίας σε όλα τα επίπεδα, καθώς και για την εξάλειψη αδικαιολόγητων πηγών έντασης, προκειμένου να αποφεύγονται ενδεχόμενη κλιμάκωση και οι κίνδυνοι για την επιτυχή διαχείριση των διμερών τους σχέσεων” .
Προστίθεται ότι “οι δύο πλευρές επανέλαβαν ότι η διευρυμένη διμερής συνεργασία, με πλήρη σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένου του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, θα ενισχύσει περαιτέρω την περιφερειακή ειρήνη, σταθερότητα και ευημερία και θα τονώσει την οικονομική ανάπτυξη της περιοχής”. Πρόκειται για τυπικές επισημάνσεις, ωστόσο η επίσης αναφορά ότι "οι δύο πλευρές αντάλλαξαν απόψεις σχετικά με τις σχέσεις Τουρκίας – Ε.Ε", υποκρύπτει όπως εκτιμάμε ουσιαστική συζήτηση για το SAFE , την αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης ΕΕ -Τουρκίας και τη νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας. Άρα ο πρωθυπουργός οφείλει να ενημερώσει τη βουλή για το περιεχόμενο αυτής της συζήτησης. .
Προς το παρόν ηρεμία . Ο Έλληνας πρωθυπουργός θα παρουσιάσει τη στασιμότητα ως επιτυχία, αλλά τίποτα δεν προδίδει ότι υπάρχει ίχνος επιτυχίας στην ακινησία. Οπότε θα περιμένουμε κάποια γεγονότα ή εξελίξεις σε περιφερειακό επίπεδο ή σε επίπεδο ΕΕ για να βγάλουμε συμπεράσματα https://www.omegapress.gr/
************
ΤΙ ΑΝΙΧΝΕΥΣΑΜΕ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ-ΕΡΝΤΟΓΑΝ
**Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου