ΕΥΔΑΙΜΟΝ ΤΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟΝ,ΤΟ Δ ΕΛΕΥΘΕΡΟΝ ΤΟ ΕΥΨΥΧΟΝ ΚΡΙΝΟΜΕΝ...…

[Το μπλόγκ δημιουργήθηκε εξ αρχής,γιά να εξυπηρετεί,την ελεύθερη διακίνηση ιδεών και την ελευθερία του λόγου...υπό το κράτος αυτού επιλέγω με σεβασμό για τους αναγνώστες μου ,άρθρα που καλύπτουν κάθε διάθεση και τομέα έρευνας...άρθρα που κυκλοφορούν ελεύθερα στο διαδίκτυο κι αντιπροσωπεύουν κάθε άποψη και με τά οποία δεν συμφωνώ απαραίτητα.....Τά σχόλια είναι ελεύθερα...διαγράφονται μόνο τά υβριστικά και οσα υπερβαίνουν τά όρια κοσμιότητας και σεβασμού..Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές..]




Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΝΑΤΟ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΝΑΤΟ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 2 Σεπτεμβρίου 2026

Η Τουρκία στήνει «ισλαμικό ΝΑΤΟ» – Ασπίδα από τον Έβρο έως την Κύπρ

 

Ο Σάββας Καλεντερίδης παρεμβαίνει στη «Ναυτεμπορική» και αναλύει τις μεγάλες γεωπολιτικές ανακατατάξεις από το Αιγαίο και την Κύπρο μέχρι το Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ.

Σαφές μήνυμα για την ανάγκη αναθεώρησης της ελληνικής στρατηγικής απέναντι στην Τουρκία έστειλε ο Σάββας Καλεντερίδης, κατά την παρέμβασή του στη «Ναυτεμπορική». Ο γεωπολιτικός αναλυτής αναφέρθηκε στη «Γαλάζια Πατρίδα», στη Διακήρυξη των Αθηνών, στη συγκρότηση ενός νέου αμυντικού άξονα Τουρκίας–Σαουδικής Αραβίας–Πακιστάν και στην ελληνική «Ασπίδα του Αχιλλέα», συνδέοντας τις εξελίξεις στο Αιγαίο με τη μεγάλη αναμέτρηση που βρίσκεται σε εξέλιξη στη Μέση Ανατολή.Παράλληλα, προειδοποίησε για τον κίνδυνο μιας νέας σύγκρουσης στον Περσικό Κόλπο, η οποία θα μπορούσε να προκαλέσει παγκόσμιο ενεργειακό σοκ και να κλονίσει ολόκληρη την αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή.

«Καλοδεχούμενη, αλλά καθυστερημένη η αλλαγή στάσης»

Σχολιάζοντας την πρόθεση του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη να θέσει στους Ευρωπαίους ομολόγους του το ζήτημα των τουρκικών προκλήσεων, ο Σάββας Καλεντερίδης χαρακτήρισε καλοδεχούμενη την αλλαγή στάσης της Αθήνας. Υποστήριξε, ωστόσο, ότι η αντίδραση έρχεται με μεγάλη καθυστέρηση, καθώς επί σειρά ετών η ελληνική κυβέρνηση επέμενε στο αφήγημα των «ήρεμων νερών» και της «θετικής ατζέντας».

Ο ίδιος εξαπέλυσε σφοδρή κριτική στη Διακήρυξη των Αθηνών, επισημαίνοντας ότι υπογράφηκε ενώ παρέμεναν σε ισχύ το τουρκικό casus belli, το τουρκολιβυκό μνημόνιο και το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Όπως τόνισε, η Άγκυρα όχι μόνο δεν εγκατέλειψε τις αναθεωρητικές της διεκδικήσεις, αλλά ενσωμάτωσε το συγκεκριμένο δόγμα ακόμη και στα τουρκικά σχολικά βιβλία. Κατά την εκτίμησή του, η ελληνική πλευρά καθησύχαζε την κοινή γνώμη την ώρα που η Τουρκία ενίσχυε συστηματικά την ιδεολογική και πολιτική βάση των διεκδικήσεών της.

Ο Σάββας Καλεντερίδης έθεσε, μάλιστα, ζήτημα αξιοπιστίας της ελληνικής διπλωματίας απέναντι στους Ευρωπαίους εταίρους. Υποστήριξε ότι η Αθήνα δεν μπορεί να ζητεί ουσιαστική στήριξη εναντίον της Τουρκίας, όταν διατηρεί ενεργή μια διακήρυξη φιλίας και συνεργασίας με την ίδια χώρα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η Ελλάδα πρέπει πρώτα να καταγγείλει τεκμηριωμένα τη Διακήρυξη των Αθηνών και στη συνέχεια να προσέλθει στους ευρωπαϊκούς θεσμούς ζητώντας καθαρές τοποθετήσεις απέναντι στην τουρκική επιθετικότητα.

Η Τουρκία δημιουργεί ένα «σουνιτικό ΝΑΤΟ»

Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στις κινήσεις της Τουρκίας για τη συγκρότηση μιας νέας αμυντικής δομής μαζί με τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν.

Όπως ανέφερε, υπουργοί Εξωτερικών, υπουργοί Άμυνας και ανώτατοι στρατιωτικοί των τριών χωρών συναντώνται για να επεξεργαστούν τα οργανωτικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά του νέου σχήματος. Επικαλέστηκε, μάλιστα, σχετικές αναφορές του Χακάν Φιντάν, σύμφωνα με τις οποίες η νέα δομή θα αξιοποιεί ως πρότυπο την οργανωτική διάρθρωση του ΝΑΤΟ.

Ο Σάββας Καλεντερίδης περιέγραψε τη συγκεκριμένη πρωτοβουλία ως προσπάθεια δημιουργίας ενός «ισλαμικού» ή «σουνιτικού ΝΑΤΟ». Η Τουρκία, δηλαδή, ενώ παραμένει μέλος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, οικοδομεί παράλληλα ένα νέο κέντρο στρατιωτικής ισχύος στην ευρύτερη περιοχή.

Μπροστά σε αυτή τη μεταβολή των συσχετισμών, η Ελλάδα, όπως υποστήριξε, οφείλει να αναζητήσει χώρες με τις οποίες διαθέτει κοινά συμφέροντα ή αντιμετωπίζει κοινές απειλές. Στον πυρήνα μιας τέτοιας στρατηγικής τοποθέτησε την Κυπριακή Δημοκρατία και το Ισραήλ, χωρίς να αποκλείει τη συμμετοχή και άλλων κρατών.

Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ

Ο γεωπολιτικός αναλυτής αναγνώρισε τις σοβαρές επιφυλάξεις που υπάρχουν στην ελληνική κοινωνία για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ στη Γάζα. Υπογράμμισε, όμως, ότι η ελληνική στρατηγική πρέπει να συνδυάζει τις αρχές του ανθρωπιστικού δικαίου με την ανάγκη επιβίωσης του Ελληνισμού στην Ελλάδα και στην Κύπρο.

Όπως σημείωσε, όταν υπάρχει συγκεκριμένη και διαρκής τουρκική απειλή, η Αθήνα και η Λευκωσία είναι υποχρεωμένες να αναζητήσουν αξιόπιστους συμμάχους.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η συνεργασία με το Ισραήλ δεν είναι απολύτως ισότιμη, καθώς η Ελλάδα αποτελεί μεγάλο πελάτη της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας. Η χώρα μας πληρώνει για τεχνολογίες και οπλικά συστήματα που δεν κατάφερε να αναπτύξει μόνη της.

«Έγκλημα» η εγκατάλειψη της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας

Ιδιαίτερα αιχμηρός ήταν ο Σάββας Καλεντερίδης για την κατάσταση της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας. Απέρριψε τον χαρακτηρισμό «διαχρονικό λάθος» και μίλησε ευθέως για «έγκλημα».

Με περισσότερα από 30 δισ. ευρώ να προορίζονται για εξοπλιστικά προγράμματα σε βάθος δεκαετίας, επισήμανε ότι ένα μεγάλο μέρος αυτών των χρημάτων θα μπορούσε να διοχετευθεί στην ελληνική οικονομία, στην παραγωγή, στην έρευνα και στη δημιουργία θέσεων εργασίας.

Έθεσε επίσης το κρίσιμο ερώτημα εάν οι ελληνικές προμήθειες ανταποκρίνονται πραγματικά στις απαιτήσεις του σύγχρονου πολέμου. Η σύγκρουση Ρωσίας–Ουκρανίας απέδειξε ότι τα μη επανδρωμένα συστήματα, οι μαζικές επιθέσεις drones και η δυνατότητα ταχείας αναπλήρωσης πυρομαχικών έχουν αλλάξει ριζικά τα δεδομένα στο πεδίο.

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» από τον Έβρο μέχρι την Κύπρο

Αναφερόμενος στην «Ασπίδα του Αχιλλέα», ο Σάββας Καλεντερίδης υπογράμμισε ότι πρόκειται για ένα πλέγμα αντιαεροπορικών, αντιπυραυλικών και αντι-drone συστημάτων, μεγάλο μέρος των οποίων προέρχεται από το Ισραήλ και έχει ήδη δοκιμαστεί σε πραγματικές πολεμικές συνθήκες.

Κατά την ανάλυσή του, η αμυντική αυτή ομπρέλα πρέπει να εκτείνεται από τον Έβρο μέχρι το Καστελλόριζο και να συνδέεται επιχειρησιακά με την Κυπριακή Δημοκρατία, η οποία έχει ήδη προμηθευτεί αντίστοιχα συστήματα για την Εθνική Φρουρά.

Η σημασία της, όμως, δεν περιορίζεται στην άμυνα της ελληνικής επικράτειας. Συνδέεται με τον γεωπολιτικό και οικονομικό διάδρομο IMEC, ο οποίος σχεδιάζεται να ενώσει την Ινδία με τη Σαουδική Αραβία, το Ισραήλ, την Κύπρο, την Ελλάδα και την υπόλοιπη Ευρώπη.

Μέσω του διαδρόμου αυτού θα μεταφέρονται αγαθά, ενεργειακές πρώτες ύλες, ηλεκτρική ενέργεια και δεδομένα. Για να λειτουργήσει, απαιτείται ασφάλεια σε ολόκληρο τον άξονα. Σε αυτή την αποστολή, σύμφωνα με τον Σάββα Καλεντερίδη, καθοριστικό ρόλο θα αναλάβουν η Πολεμική Αεροπορία, τα ελληνικά αντιπυραυλικά συστήματα και οι μονάδες ανοιχτής θαλάσσης του Πολεμικού Ναυτικού.

Ο IMEC αποτελεί, άλλωστε, το δυτικό αντίβαρο στον κινεζικό «Νέο Δρόμο του Μεταξιού». Επομένως, οι ελληνικοί εξοπλισμοί δεν πρέπει να εξετάζονται αποσπασματικά, αλλά να υπηρετούν έναν συγκεκριμένο εθνικό και γεωπολιτικό σχεδιασμό.

Ο οικονομικός στραγγαλισμός του Ιράν

Στο δεύτερο μέρος της παρέμβασής του, ο Σάββας Καλεντερίδης ανέλυσε τη νέα κλιμάκωση γύρω από το Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ.

Κατά την εκτίμησή του, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αντιληφθεί ότι οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί δεν αρκούν για να επιβάλουν τους πολιτικούς και γεωπολιτικούς στόχους τους σε μια χώρα με την έκταση και τον πληθυσμό του Ιράν. Για τον λόγο αυτό στρέφονται στον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών και στην επιβολή δευτερογενών κυρώσεων σε χώρες και επιχειρήσεις που εξακολουθούν να συναλλάσσονται με την Τεχεράνη.

Αυτή η οικονομική περίσφιξη, σύμφωνα με τον ίδιο, έχει αρχίσει να παράγει αποτελέσματα, καθώς η ιρανική ηγεσία αφήνει πλέον ανοιχτό παράθυρο διαπραγματεύσεων.

Η Ουάσιγκτον φαίνεται να επιδιώκει την αποφυγή μιας γενικευμένης σύγκρουσης μέχρι τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές του Νοεμβρίου. Ωστόσο, η προσπάθεια των Ιρανών να απειλήσουν με νάρκες τον θαλάσσιο δίαυλο κοντά στις ακτές του Ομάν προκάλεσε νέα αμερικανική αεροπορική επιχείρηση. Το ενδεχόμενο ιρανικών αντιποίνων και νέας αμερικανικής απάντησης παραμένει ανοιχτό.

Το νησί Χαργκ και η απειλή παγκόσμιου ενεργειακού σοκ

Ο Σάββας Καλεντερίδης στάθηκε ιδιαίτερα στη στρατηγική σημασία του νησιού Χαργκ. Εξήγησε ότι, λόγω των μεγάλων βαθών γύρω από το νησί, εκεί μπορούν να προσεγγίζουν μεγάλα δεξαμενόπλοια. Για τον λόγο αυτό έχουν συγκεντρωθεί στο Χαργκ αγωγοί, δεξαμενές και κρίσιμες εγκαταστάσεις φόρτωσης του ιρανικού πετρελαίου.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, από το συγκεκριμένο νησί εξάγεται περίπου το 90% του ιρανικού αργού. Ενδεχόμενη καταστροφή των εγκαταστάσεών του θα έπληττε την «κεντρική αρτηρία» της ιρανικής οικονομίας, ενώ η αποκατάστασή τους θα μπορούσε να απαιτήσει ακόμη και πέντε χρόνια.

Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, απειλεί ότι θα απαντήσει χτυπώντας αντίστοιχες πετρελαϊκές εγκαταστάσεις των αραβικών χωρών του Κόλπου. Ένα τέτοιο σενάριο θα αφαιρούσε από τις διεθνείς αγορές ένα κρίσιμο ποσοστό της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, το οποίο δεν θα μπορούσε να αναπληρωθεί γρήγορα από άλλες πηγές.

Κλονίζεται η αμερικανική παρουσία στον Περσικό Κόλπο

Ο Σάββας Καλεντερίδης προειδοποίησε, τέλος, ότι η σύγκρουση με το Ιράν απειλεί ακόμη και το εκτεταμένο δίκτυο αμερικανικών βάσεων που οικοδομήθηκε στις χώρες του Κόλπου από την εποχή της «Καταιγίδας της Ερήμου».

Οι εγκαταστάσεις αυτές αποτέλεσαν επί δεκαετίες βασικό εργαλείο άσκησης της αμερικανικής γεωπολιτικής επιρροής. Πλέον, όμως, έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές, ενώ η αποκατάστασή τους απαιτεί, κατά την εκτίμησή του, δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια.

Την ίδια ώρα, στις χώρες του Κόλπου αυξάνεται η δυσαρέσκεια, καθώς οι αμερικανικές βάσεις τις μετατρέπουν σε πιθανούς στόχους ιρανικών επιθέσεων.

Η παρέμβαση του Σάββα Καλεντερίδη ανέδειξε τη σύνδεση τριών διαφορετικών μετώπων: της τουρκικής απειλής στο Αιγαίο και στην Κύπρο, της αναδιάταξης των αμυντικών συμμαχιών στην Ανατολική Μεσόγειο και της επικίνδυνης αναμέτρησης στον Περσικό Κόλπο. Το κεντρικό συμπέρασμα είναι σαφές: η Ελλάδα δεν έχει πλέον την πολυτέλεια ούτε της αδράνειας ούτε των εξοπλισμών χωρίς μακροπρόθεσμο εθνικό σχεδιασμό. https://geopolitico.gr/

**Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων

Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026

Το ΝΑΤΟ θα διπλασιάσει ή θα τριπλασιάσει τις πυρηνικές κεφαλές των ΗΠΑ, θα εξομαλύνει μια αντιπαράθεση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε θερμοπυρηνικό πόλεμο

 


Του Ντράγκο Μπόσνιτς

Το ΝΑΤΟ δεν μπαίνει πλέον στον κόπο να κρύψει ότι θέλει να επεκτείνει το πυρηνικό του αποτύπωμα στη «γηραιά ήπειρο». Συγκεκριμένα, το πιο επιθετικό καρτέλ εκβιασμού στην καταγεγραμμένη ιστορία διολισθαίνει σε μια ολοένα και πιο επικίνδυνη πυρηνική στάση, με τη μετατόπιση να πωλείται ως «αποτροπή ρουτίνας». Στην πραγματικότητα, η αλλαγή είναι μια σκόπιμη διεύρυνση των επιλογών κλιμάκωσης με στόχο την ανατροπή της Ρωσίας.

Σε συνδυασμό με την προετοιμασία από τη Γαλλία μιας βάσης για πυρηνικά μαχητικά αεροσκάφη «Rafale», αυτή η διαδικασία είναι ουσιαστικά ένα (γεω)πολιτικό και στρατιωτικό masterclass για την «ομαλοποίηση» μιας αντιπαράθεσης που θα μπορούσε να επιφέρει τον θερμοπυρηνικό αφανισμό της ανθρωπότητας. Με το νέο «Ανατολικό Μέτωπο» πιο κοντά σε μια κατάσταση ενεργοποίησης από ποτέ, αυτό το είδος κλιμάκωσης είναι σχεδόν εγγυημένο ότι θα προσφέρει αυτό που οι δυτικές πολεμοκάπηλες ολιγαρχίες ήθελαν εδώ και αιώνες – έναν ολοκληρωτικό πόλεμο με τη Ρωσία.

Πρώτον, πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ακόμη και από θεωρητική άποψη, δεν πρόκειται για στατική αποτροπή, αλλά για ενεργή προετοιμασία για επιθετικό πυρηνικό πόλεμο.

Νέες υποδομές, αναβαθμισμένες αεροπορικές βάσεις, μεγαλύτερη ετοιμότητα για πυρηνικά ικανά μέσα, μαζική επέκταση των επιλογών και των συστημάτων παράδοσης κ.λπ., κανένα από τα οποία δεν είναι «διοικητικά μέτρα» ή «απρόσκοπτη γραφειοκρατία».

Αυτό αλλάζει τη στρατηγική εξίσωση καθιστώντας ευκολότερη την έναρξη της πυρηνικής κλιμάκωσης σε συντομότερο χρονικό διάστημα, δίνοντας στη Ρωσία ελάχιστο έως καθόλου χρόνο για να αξιολογήσει τις επιλογές αντίδρασης και αναγκάζοντάς την να βασιστεί στην απόλυτη χρήση της καταστροφικής δύναμης πυρός της. Με πιο απλά λόγια, το Κρεμλίνο δεν έχει άλλη επιλογή από το να εκτοξεύσει ολόκληρο το στρατηγικό του οπλοστάσιο, μακράν το μεγαλύτερο και ισχυρότερο στον κόσμο, εάν εντοπιστεί οποιοσδήποτε εισερχόμενος πύραυλος από την κατεχόμενη από το ΝΑΤΟ Ευρώπη.

Το ευρύ κοινό, αγνοώντας σε μεγάλο βαθμό τις τρέχουσες εξελίξεις της πυρηνικής στάσης, λέει ενεργά ψέματα ότι αυτά τα βήματα είναι «αμυντικά», επειδή η Μόσχα είναι «επιθετική».

Ωστόσο, το πρακτικό σκεπτικό είναι να βαθύνει η μονιμότητα των πυρηνικών εντάσεων στην Ευρώπη. Ο ρόλος του Παρισιού είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικός, καθώς εκθέτει τις αντιφάσεις στην καρδιά της πυρηνικής στάσης της ΕΕ. Συγκεκριμένα, η Γαλλία αρέσκεται να πλαισιώνει το στρατηγικό της οπλοστάσιο ως «όργανο κυριαρχίας» που υποτίθεται ότι είναι ξεχωριστό από την ευρύτερη πυρηνική στάση του ΝΑΤΟ. Και όμως, η χρονική στιγμή της προετοιμασίας των αεροπορικών βάσεων για πυρηνικά χτυπήματα που περιλαμβάνουν τα μαχητικά αεροσκάφη «Rafale» λέει μια πολύ διαφορετική ιστορία. Ποιο συμπέρασμα υποτίθεται ότι πρέπει να βγάλει η Ρωσία δεδομένου ότι οι διαδικασίες είναι παράλληλες; Θα το θεωρούσε κάποιος με μια ουγγιά «φαιάς ουσίας» ως «καθαρά συμπτωματικό»;

Έτσι, μπορεί μόνο να αναμένεται ότι η Μόσχα δεν θα θεωρήσει τίποτα από αυτά ως μια σειρά μεμονωμένων περιστατικών. Στο σημερινό γεωπολιτικό κλίμα, αυτό είναι σαφώς μέρος της ευρύτερης δογματικής μετατόπισης του ΝΑΤΟ που στοχεύει στην προβολή στρατηγικής πίεσης, περιπλέκοντας τον ρωσικό σχεδιασμό αποτροπής και ενισχύοντας την πυρηνική διάσταση της ευρωπαϊκής ασφάλειας. Η πυρηνική ολοκλήρωση των ΗΠΑ, της ΕΕ και του ΝΑΤΟ είναι εκεί όπου ο κίνδυνος πολλαπλασιάζεται και αυξάνεται εκθετικά. Όταν τα πυρηνικά αεριωθούμενα αεροσκάφη, οι προωθημένες επιχειρησιακές βάσεις και ο ευρύτερος συντονισμός ομαλοποιούνται αμέσως, η γραμμή μεταξύ αποτροπής και πρόκλησης ουσιαστικά εξαφανίζεται. Σε ποιο διεστραμμένο σύμπαν μπορεί ο διπλασιασμός (αν όχι ο τριπλασιασμός) του αριθμού των αναπτυγμένων πυρηνικών κεφαλών να θεωρηθεί αμυντικός; Και για να μην πω τίποτα για το γεγονός ότι πρόκειται να τοποθετηθούν στη Φινλανδία, την Πολωνία και τη Λιθουανία.

Δηλαδή, και οι τρεις χώρες συνορεύουν με τη Ρωσία. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι θα υπήρχε ένα «πυρηνικό τείχος» που θα εκτεινόταν από την Αρκτική μέχρι την καρδιά της Κεντρικής Ευρώπης. Αυτό είναι περίπου 3.800 χιλιόμετρα πρώτης γραμμής που θα μπορούσαν να εκραγούν σε θερμοπυρηνικό αφανισμό σχεδόν ανά πάσα στιγμή. Οποιαδήποτε κίνηση παρουσιάζεται ως «αποτροπή» θα μπορούσε να οδηγήσει σε κατακλυσμικές συνέπειες, πράγμα που σημαίνει ότι δεν υπάρχει περιθώριο λάθους. Και όμως, η συνεχής επιθετικότητα του ΝΑΤΟ έχει μειώσει τις διπλωματικές επαφές με τη Μόσχα στην ανταλλαγή διακοινώσεων διαμαρτυρίας. Όσο περισσότερο η «γηραιά ήπειρος» είναι καλωδιωμένη για πυρηνικό πόλεμο, τόσο λιγότερο χρόνο αντίδρασης έχουν οι ηγέτες και των δύο πλευρών σε μια κλιμακούμενη κρίση. Αυτό αυξάνει δραματικά την πιθανότητα αυτό που θα μπορούσε να είναι μια προσωρινή γεωπολιτική έξαρση να γίνει στρατιωτική έκτακτη ανάγκη προτού κάποιος μπορέσει να τη σταματήσει ή τουλάχιστον να την επιβραδύνει.

Επιπλέον, η ευρύτερη πυρηνική συσσώρευση του ΝΑΤΟ ταιριάζει απόλυτα με τη «γεωπολιτική του ελεγχόμενου χάους» του Πενταγώνου. Στην πράξη, αυτό μεταφράζεται σε μια κατεχόμενη από το ΝΑΤΟ Ευρώπη που είναι κυρίως χρήσιμη ως εφαλτήριο για στρατηγική πίεση κατά του Κρεμλίνου. Η συνολική πυρηνική στάση συνεχίζει να κινείται πιο κοντά στο σημείο όπου η ειρήνη διατηρείται μόνο με την απειλή της άμεσης καταστροφής. Αυτό το είδος «λογικής» είναι ακριβώς αυτό που οδήγησε τον κόσμο στο χείλος της αβύσσου κατά τη διάρκεια του (Πρώτου) Ψυχρού Πολέμου. Κορυφώθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1980, με στρατηγικά οπλοστάσια σε δεκάδες χιλιάδες θερμοπυρηνικές κεφαλές. Η επιθετική στάση του ΝΑΤΟ και η προωθημένη ανάπτυξη επιθετικών όπλων ανάγκασαν τη Σοβιετική Ένωση να κατασκευάσει σχεδόν 50.000 θερμοπυρηνικές κεφαλές, το μεγαλύτερο και πιο καταστροφικό στρατηγικό οπλοστάσιο στην ανθρώπινη ιστορία.

Ελπίζοντας ότι η μακροπρόθεσμη ειρήνη με την πολιτική Δύση ήταν δυνατή, η Ρωσία μείωσε αυτό το τεράστιο στρατηγικό πλεονέκτημα σε μόλις περίπου 12% αυτού που ήταν εκείνη την εποχή. Τι πήρε αντ 'αυτού; Μόνο περισσότερη πολεμική και πραγματικά απρόκλητη επιθετικότητα, ενώ παρουσιάζεται ως «απειλή». Για να μην αναφέρουμε την πλήρη αδιαφορία για τα πιο βασικά συμφέροντα εθνικής ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένων των υποστηριζόμενων από το ΝΑΤΟ τρομοκρατικών επιθέσεων εναντίον Ρώσων αμάχων και ενεργειακών υποδομών. Αντιμέτωπη με τέτοιες πιθανότητες, η Μόσχα δεν είχε άλλη επιλογή από το να αυξήσει δραματικά την αποτελεσματικότητα του θερμοπυρηνικού της οπλοστασίου. Συγκεκριμένα, ενώ το σοβιετικό οπλοστάσιο είχε περίπου το 60% των πυραύλων με κεφαλές MIRV (multiple independent targetable reentry vehicle), η σύγχρονη Ρωσία έχει πάνω από το 90% των πυραύλων MIRV, αποδεικνύοντας πώς η επιθετικότητα του ΝΑΤΟ συνεχίζει να κάνει τον κόσμο λιγότερο ασφαλή.

*

Αυτό το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στο InfoBrics.

Ο Ντράγκο Μπόσνιτς είναι ανεξάρτητος γεωπολιτικός και στρατιωτικός αναλυτής. Είναι Επιστημονικός Συνεργάτης του Κέντρου Έρευνας για την Παγκοσμιοποίηση (CRG).

 Global Research 

**Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων

Δευτέρα 10 Αυγούστου 2026

Μια κρυφή απειλή: σε ποιον και για ποιο λόγο χρειάζεται μια ισλαμική στρατιωτική συμμαχία

            


Πέτρος Ακόποφ

Το «Ισλαμικό ΝΑΤΟ», για τις δυνατότητες δημιουργίας του οποίου γίνεται λόγος εδώ και καιρό, αρχίζει να παίρνει συγκεκριμένα σχήματα. Τουλάχιστον, η τριμερής συμφωνία που υπογράφηκε χθες στη Μέκκα, ιερό τόπο για τους μουσουλμάνους, είναι ανοιχτή στην προσχώρηση άλλων χωρών και ενδεχομένως μπορεί να ενώσει, αν όχι ολόκληρο τον ισλαμικό κόσμο των δύο δισεκατομμυρίων, τουλάχιστον ένα σημαντικό τμήμα του. Ήδη σήμερα περιλαμβάνει 370 εκατομμύρια άτομα — ακριβώς τόσοι κατοικούν στις τρεις χώρες που υπέγραψαν τη «Συμφωνία της Μέκκας για την κοινή άμυνα», σύμφωνα με την οποία μια επίθεση εναντίον οποιασδήποτε από αυτές σημαίνει επίθεση εναντίον και των τριών κρατών. Ο πληθυσμός δεν είναι καθόλου το κύριο θέμα εδώ, διότι τη συμφωνία υπέγραψαν η πιο ανεπτυγμένη και ισχυρή στρατιωτικά (Τουρκία), η πλουσιότερη (Σαουδική Αραβία) και η μόνη πυρηνική (Πακιστάν) χώρα του ισλαμικού κόσμου. Η δημιουργία μιας τέτοιας «μεγάλης τριάδας» μπορεί να χαρακτηριστεί ως γεγονός ιστορικής σημασίας — όχι μόνο για τον ισλαμικό κόσμο, αλλά και για την παγκόσμια γεωπολιτική στο σύνολό της.

Για την υπογραφή της συμφωνίας, έφτασαν στη Σαουδική Αραβία ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν και οι ηγέτες του Πακιστάν — ο αρχιστράτηγος Ασίμ Μουνίρ και ο πρωθυπουργός Σαχμπάζ Σαρίφ. Ο διάδοχος πρίγκιπας και de facto ηγέτης του βασιλείου Μοχάμεντ μπεν Σαλμάν, ο οποίος τους υποδέχτηκε, προωθούσε εδώ και καιρό τη σύναψη της συμφωνίας — ήδη από πέρυσι είχε συνάψει παρόμοια συμφωνία με το Πακιστάν. Η μετατροπή του «διμερούς» σε «τριμερές» ήταν αναμενόμενη, αλλά η αμερικανο-ισραηλινή επιθετικότητα εναντίον του Ιράν επιτάχυνε τη διαδικασία. Από ποιον σκοπεύουν να αμυνθούν οι νέοι σύμμαχοι;

Άλλωστε, όλες αυτές οι χώρες είναι, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό, σύμμαχοι των ΗΠΑ: η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ, η Σαουδική Αραβία συνδέεται με την Αμερική μέσω στενότατων πολιτικών, οικονομικών και στρατιωτικών σχέσεων, ενώ το Πακιστάν υπήρξε για πολλά χρόνια πολύ στενός εταίρος των Ηνωμένων Πολιτειών. Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, δύο από τις τρεις χώρες ανήκαν μάλιστα στο τότε «ισλαμικό ΝΑΤΟ» — τον στρατιωτικό συνασπισμό ΣΕΝΤΟ, που ιδρύθηκε από τους Άγγλους (με αμερικανική υποστήριξη) το 1955. Η Τουρκία και το Πακιστάν συμμετείχαν σε αυτόν μαζί με το Ιράκ και το Ιράν, σχηματίζοντας έτσι έναν «πράσινο τόξο» κατά μήκος των νότιων συνόρων της ΕΣΣΔ. Ο αντισοβιετικός χαρακτήρας της συμμαχίας δεν κρυβόταν, αλλά η προσπάθεια των Αγγλοσαξόνων να οικοδομήσουν ένα ισλαμικό αμυντικό τείχος ενάντια στην κομμουνιστική επέκταση αποδείχθηκε ανεπιτυχής. Όχι επειδή η ΕΣΣΔ δεν είχε καμία πρόθεση να προωθηθεί προς τον Ινδικό Ωκεανό, αλλά λόγω της απροθυμίας των ίδιων αυτών χωρών να γίνουν πιόνια σε ξένα παιχνίδια. Το Ιράκ αποχώρησε από τη Συμμαχία ήδη το 1959, το Ιράν δεν έδειξε ιδιαίτερο ζήλο για στρατιωτική ενοποίηση με τους γείτονές του, ενώ μετά την επανάσταση του 1979 αποχώρησε εντελώς από την οργάνωση, γεγονός που οδήγησε στη διάλυσή της. Παρ’ όλα αυτά, η ΣΕΝΤΟ έπαιξε τελικά τον ρόλο της: οι ισχυροί δεσμοί μεταξύ της Τουρκίας και του Πακιστάν έχουν τις ρίζες τους ακριβώς στις δομές της, που δημιουργήθηκαν από τους Άγγλους. Όμως, πλέον δεν υπάρχει πια η «απειλή των κόκκινων άθεων εναντίον των ορθόδοξων» (υπό την οποία οι Αγγλοσάξονες προσπάθησαν να οργανώσουν τους μουσουλμάνους της περιοχής), ενώ η ίδια η περιοχή της Ευρύτερης Μέσης Ανατολής έχει υποστεί τεράστιες μεταμορφώσεις. Γιατί λοιπόν χρειάζεται τώρα ένα ισλαμικό ΝΑΤΟ;

Από τις αρχές του αιώνα γίνονταν συζητήσεις για την ανάγκη δημιουργίας ενός τέτοιου οργανισμού, μάλιστα ακόμη και με τη συμμετοχή του Ισραήλ. Το γελοίο των προσπαθειών να ενωθούν το εβραϊκό κράτος και οι αραβικές χώρες – οι περισσότερες από τις οποίες δεν το αναγνωρίζουν εντός των συνόρων που περιλαμβάνουν τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη – δεν πρέπει να προκαλεί σύγχυση: η κύρια ενοποιητική ιδέα μιας τέτοιας συμμαχίας υποτίθεται ότι ήταν η αντιιρανική κατεύθυνση. Ναι, η ανάγκη να συγκρατηθεί το «επιθετικό τρομοκρατικό καθεστώς των αγιατολάχ» θα μπορούσε, κατά την άποψη ορισμένων αμερικανών και ισραηλινών αναλυτών, να ενώσει τις σουνιτικές χώρες και μάλιστα να τις πείσει να δεχτούν το Ισραήλ στις τάξεις τους. Όσες φαντασιώσεις κι αν προκάλεσε η πρόθεση να απομονωθεί και να συντριβεί το Ιράν, τελικά οι ΗΠΑ και το Ισραήλ θέλησαν να επιλύσουν μόνοι τους το «ιρανικό ζήτημα».

Το αποτέλεσμα είναι προφανές: η Τεχεράνη άντεξε τις επιθέσεις των επιτιθέμενων και καθορίζει τους νέους κανόνες του παιχνιδιού στο στενό του Ορμούζ. Οι μοναρχίες του Κόλπου βρίσκονται σε κατάσταση σοκ από τις αμερικανικές «εγγυήσεις ασφάλειας»: αυτές είχαν ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα, δημιουργώντας τεράστια προβλήματα και απειλώντας την ίδια την ύπαρξή τους. Η Αμερική δεν έλαβε υπόψη τους Άραβες όταν ζήτησαν να σταματήσει η γενοκτονία που διέπραξε το Ισραήλ στη Γάζα, και τους εξέθεσε στα ιρανικά χτυπήματα όταν ξέσπασε έναν πόλεμο εναντίον του Ιράν που εξυπηρετούσε μόνο τα συμφέροντα του Ισραήλ. Η απογοήτευση από την Αμερική, η οποία εντάθηκε για τους ίδιους τους Σαουδάραβες ήδη κατά τη διάρκεια της θητείας του Ομπάμα και την οποία ο Τραμπ προσπάθησε να διορθώσει κατά την πρώτη θητεία του, έλαβε νέα τεράστια ώθηση, και μάλιστα τόσο ισχυρή, που είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς πώς θα μπορούσε να αντισταθμιστεί. Οι Σαουδάραβες, κατ’ αρχήν, δεν επιθυμούν να πολεμήσουν το Ιράν, και καμία πρόκληση δεν θα τους αναγκάσει να ποντάρουν ξανά στην αλλαγή της εξουσίας στην Τεχεράνη, όπως είχαν υποσχεθεί ο Τραμπ και ο Νετανιάχου. Επιπλέον, η αποχώρηση (αρχικά μερική) των Αμερικανών από την περιοχή γινόταν όλο και πιο πραγματική ακόμη και πριν από την ιρανική περιπέτεια, ενώ τώρα θα θεωρείται από όλους τους παράγοντες ως αναπόφευκτη.

Γι’ αυτό και οι Σαουδάραβες συνήψαν εκείνη τη χρονιά συμφωνία με το Πακιστάν, το οποίο είχε κατασκευάσει κάποτε πυρηνική βόμβα με τα χρήματά τους. Ναι, το Πακιστάν δεν θα πολεμήσει το Ιράν, αλλά ποιος είπε ότι το Ιράν σκοπεύει καθόλου να επιτεθεί στη Σαουδική Αραβία; Αυτό το λένε μόνο στο Ισραήλ και στις ΗΠΑ, αλλά ο στόχος τους είναι σαφής: να τρομάξουν τους σουνίτες με την απειλή των σιιτών, ώστε εν τω μεταξύ να επεκτείνουν το έδαφος και την επιρροή του Ισραήλ. Ποιον άλλον απειλεί το Ιράν; Την Τουρκία; Φυσικά όχι. Οι πολυετείς σχέσεις των δύο χωρών έχουν περάσει από τα πάντα, αλλά τώρα (και μακροπρόθεσμα) δεν έχουν τίποτα να μοιραστούν.

Δηλαδή, η νέα συμφωνία δεν στρέφεται εναντίον του Ιράν; Ναι, απλώς διαμορφώνει μια νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας στην περιοχή, προετοιμαζόμενη για την αποχώρηση των ΗΠΑ. Οι τρεις σουνιτικές δυνάμεις δεν ενώνουν τις δυνάμεις τους εναντίον του σιιτικού Ιράν: επιθυμούν να σταθεροποιήσουν την κατάσταση που έχουν αποσταθεροποιήσει οι Αμερικανοί και οι Ισραηλινοί.

Αυτοί θα είναι και οι κύριοι ηττημένοι από τη δημιουργία του ισλαμικού ΝΑΤΟ. Δεν στρέφεται εναντίον τους, αλλά έχει ως στόχο την προστασία από την επιθετικότητα, και η μόνη χώρα που απειλεί (τόσο πραγματικά όσο και δυνητικά) όλους στην περιοχή είναι το πυρηνικό Ισραήλ. Ναι, δεν απειλεί από μόνο του, αλλά ως εκφραστής των ΗΠΑ, ωστόσο όλα οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η συμβίωση των δύο κρατών είναι καταδικασμένη σε σταδιακή διάλυση. Και τότε δεν θα είναι πλέον το Ισραήλ που θα υπαγορεύει τους κανόνες του παιχνιδιού στους υπόλοιπους της περιοχής, αλλά οι ίδιοι αυτοί οι υπόλοιποι θα του επιβάλλουν τους όρους ύπαρξής του. Και η ύπαρξη μιας πυρηνικής μουσουλμανικής στρατιωτικής συμμαχίας θα διαδραματίσει εδώ καθοριστικό ρόλο.

 

**Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων

Πέμπτη 30 Ιουλίου 2026

No-Fly Zone: Η μπλόφα που κληρονομεί ο επόμενος πόλεμος

Του Ηλία Φωτίου *


Κάπου ανάμεσα στη Μόσχα και το Κίεβο ετοιμάζεται, αν πιστέψουμε τον Ντόναλντ Τραμπ η συνάντηση που θα κρίνει τον πόλεμο. Πούτιν και Ζελένσκι στο ίδιο τραπέζι, για πρώτη φορά. Οι τηλεφωνικές γραμμές δουλεύουν ασταμάτητα, ενενήντα λεπτά με το Κρεμλίνο την ημέρα της αμερικανικής επετείου, ενώ στο μέτωπο η ρωσική σημαία υψώνεται πάνω από την Kostiantynivka. Η διπλωματία και ο πόλεμος τρέχουν παράλληλα, και καθένας βιάζεται να προλάβει τον άλλον.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, στην Άγκυρα, στο περιθώριο της συνόδου του ΝΑΤΟ, ο Τραμπ είπε κάτι που καμία αμερικανική κυβέρνηση δεν είχε τολμήσει να πει από το 2022, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να επιβάλουν ζώνη απαγόρευσης πτήσεων πάνω από την Ουκρανία. Με προϋπόθεση, βεβαίως. Αν υπογραφεί συμφωνία ειρήνης και η Ρωσία επιτεθεί ξανά. «Αν χρειαστεί, ναι, αλλά με μια συμφωνία δεν θα χρειαστεί να ανησυχούμε γι’ αυτό», δήλωσε δίπλα στον Ζελένσκι.

Επί τέσσερα χρόνια, η φράση «κλείστε τον ουρανό» ήταν η ικεσία του Κιέβου και το απόλυτο ταμπού της Δύσης. Ο πρώην γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Jens Stoltenberg, την απέρριπτε ως δρόμο προς γενικευμένο ευρωπαϊκό πόλεμο. Τώρα την προφέρει, έστω υπό όρους, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών. Τα ρεπορτάζ την κατέγραψαν ως ακόμα έναν αυτοσχεδιασμό του. Λάθος ανάγνωση. Πρόκειται για κίνηση σε παιχνίδι εξαναγκαστικής διπλωματίας, με πυρηνικές δυνάμεις εκατέρωθεν του τραπεζιού, και αξίζει να διαβαστεί με τα εργαλεία της στρατηγικής ανάλυσης, όχι της ειδησεογραφίας.

Το στοίχημα της Ουάσιγκτον

Ο Τραμπ διαπραγματεύεται με έναν αντίπαλο που δεν βιάζεται. Ο Βλαντίμιρ Πούτιν ελέγχει τον ρυθμό στο μέτωπο, η ρωσική οικονομία έχει προσαρμοστεί σε καθεστώς πολέμου, και κάθε μήνας που περνά βελτιώνει τη ρωσική θέση στο τραπέζι. Γιατί να υπογράψει;

Για να απαντηθεί αυτό το ερώτημα, η Ουάσιγκτον πρέπει να αλλάξει τον ρωσικό υπολογισμό κόστους. Όχι το κόστος του σήμερα, που η Μόσχα το έχει αποδεχθεί, αλλά το κόστος του αύριο. Η δήλωση περί No-Fly Zone κάνει ακριβώς αυτό. Λέει στο Κρεμλίνο πως το μεταπολεμικό τοπίο μπορεί να περιλαμβάνει αμερικανική αεροπορική ομπρέλα πάνω από την Ουκρανία. Κλείσε τώρα, με όρους που ξέρεις, ή αντιμετώπισε αργότερα ένα σκηνικό που δεν ελέγχεις.

Η απειλή δεν χρειάζεται να είναι απολύτως αξιόπιστη για να λειτουργήσει. Αρκεί να μην μπορεί ο αντίπαλος να την αποκλείσει. Στη λογική του εξαναγκασμού, όπως τη θεμελίωσε ο Thomas Schelling, ο στόχος δεν είναι να πείσεις τον αντίπαλο ότι θα εκτελέσεις, αλλά να του στερήσεις τη βεβαιότητα ότι δεν θα εκτελέσεις. Και η πρώτη ρωσική αντίδραση δείχνει ότι η αβεβαιότητα επιτεύχθηκε. Ο εκπρόσωπος του ρώσου προέδρου, Ντμίτρι Πεσκόφ, χαρακτήρισε την ιδέα «καινούργια», που «χρειάζεται μελέτη», σημειώνοντας ότι θα σήμαινε ΝΑΤΟϊκές δυνάμεις σε ουκρανικό έδαφος. Όταν ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου απαντά με ανάλυση αντί για ουλτιμάτουμ, κάτι μπήκε στην εξίσωση που δεν υπήρχε πριν.

Υπάρχει και προηγούμενο. Στην αναμέτρηση Ιράν, Ισραήλ και ΗΠΑ, ο Τραμπ ανέβασε το ρίσκο απότομα, χτύπησε, και πούλησε αμέσως την έξοδο. Η κλιμάκωση ως προθάλαμος της αποκλιμάκωσης. Κατά μία ανάγνωση, το μοντέλο δούλεψε. Αυτή είναι η αισιόδοξη εκδοχή των δηλώσεων στην Άγκυρα, η ρητορική κλιμάκωση ως μοχλός που κλείνει τον πόλεμο.



Γιατί η Μόσχα δεν θα φοβηθεί

Η αισιόδοξη εκδοχή προσκρούει σε τρία εμπόδια, και τα τρία δομικά.

Πρώτο εμπόδιο: το βάρος της επένδυσης. Η απειλή λειτουργεί όταν ο απειλούμενος φοβάται την απώλεια περισσότερο απ’ όσο επιθυμεί το κέρδος. Η Ρωσία έχει επενδύσει στον πόλεμο τέσσερα και πλέον χρόνια, εκατοντάδες χιλιάδες απώλειες, τη μετατροπή της βιομηχανίας της σε πολεμική μηχανή και το σύνολο του πολιτικού κεφαλαίου του καθεστώτος. Μια φράση σε συνέντευξη Τύπου δεν αντισταθμίζει αυτό το βάρος. Το Κρεμλίνο μπορεί να ποντάρει ότι ο Τραμπ μπλοφάρει, και διαθέτει ιστορική βάση για το στοίχημα. Ο ίδιος άνθρωπος έχει αποκλείσει επανειλημμένα την αποστολή αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων και έχει χαρακτηρίσει τον πόλεμο «πόλεμο του Μπάϊντεν και του Ζελένσκι». Η Μόσχα ερμήνευσε ήδη τις παράλληλες δηλώσεις του για ουκρανικά πλήγματα σε βάθος ως «παρανοήσεις της αμερικανικής ηγεσίας», όχι ως στρατηγική μεταβολή. Μετάφραση από τη γλώσσα του Κρεμλίνου, δεν τον παίρνουμε στα σοβαρά.

Δεύτερο εμπόδιο, το κόστος της αποκάλυψης. Η μπλόφα που αποκαλύπτεται αφήνει τον παίκτη φτωχότερο από πριν. Έστω ότι υπογράφεται συμφωνία. Έστω ότι η Μόσχα, έξι μήνες αργότερα, δοκιμάζει τα όρια. Ενα drone, ένα «λάθος», μια τοπική προσβολή που μένει κάτω από το κατώφλι της προφανούς εισβολής. Θα σηκώσει ο Τραμπ αμερικανικά μαχητικά για να καταρρίψει ρωσικά αεροσκάφη; Αν όχι, δεν καταρρέει μόνο η εγγύηση προς την Ουκρανία. Καταρρέει η αξία της αμερικανικής υπογραφής συνολικά, και το σημειώνουν στη Βαρσοβία, στο Ελσίνκι, στην Ταϊπέι. Οφείλει να το σημειώσει και η Αθήνα, που χτίζει κομμάτι της δικής της αποτροπής πάνω σε αμερικανικές διαβεβαιώσεις. Μια εγγύηση που ο εγγυητής δεν σκοπεύει να τιμήσει είναι χειρότερη από την απουσία εγγύησης, διότι προσθέτει στον κίνδυνο και την ψευδαίσθηση ασφάλειας.

Τρίτο εμπόδιο, η στρατιωτική πραγματικότητα. Ζώνη απαγόρευσης πτήσεων απέναντι στη Ρωσία δεν είναι διακήρυξη· είναι εκστρατεία. Απαιτεί εκατοντάδες μαχητικά, δεκάδες συστοιχίες αεράμυνας, δεκάδες χιλιάδες προσωπικό, και κυρίως προϋποθέτει την καταστροφή ρωσικών ραντάρ και αντιαεροπορικών συστημάτων, δηλαδή πράξεις πολέμου κατά πυρηνικής δύναμης. Οι ζώνες του Ιράκ, της Βοσνίας και της Λιβύης επιβλήθηκαν σε αντιπάλους ήδη συντετριμμένους. Η Δύση δεν έχει επιβάλει ποτέ No-Fly Zone σε αντίπαλο που μπορεί να πυροβολήσει πίσω. Αυτή η ασυμμετρία ανάμεσα στο μέγεθος της απειλής και στη θέληση εκτέλεσής της είναι ορατή και από τη Μόσχα.


Το σκαλοπάτι που μένει

Αν η απειλή ούτε πείθει αρκετά για να κλείσει τον πόλεμο ούτε πρόκειται να εκτελεστεί, τι απομένει; Απομένει το σκαλοπάτι.

Το 2022, το ΝΑΤΟ απορρίπτει το «κλείσιμο του ουρανού» ομόφωνα και σχεδόν με τρόμο.

Το 2025, μετά τα ρωσικά drones που έπεσαν σε πολωνικό έδαφος, ο αναπληρωτής πρωθυπουργός της Πολωνίας, Radoslaw Sikorski, προτείνει ζώνη απαγόρευσης υπό ΝΑΤΟ και ΕΕ, και ευρωπαϊκές πρωτεύουσες συζητούν την επέκτασή της ως το Κίεβο.

Το 2026, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών τη δηλώνει δημοσίως ως αμερικανική επιλογή, δίπλα στον Ουκρανό πρόεδρο, μπροστά στις κάμερες.

Τέσσερα χρόνια, τρία σκαλοπάτια. Το αδιανόητο έγινε συζητήσιμο, το συζητήσιμο έγινε θέση. Κάθε επόμενος παίκτης ξεκινά από το σημείο όπου σταμάτησε ο προηγούμενος, όχι από το μηδέν.

Ο Schelling είχε όνομα και γι’ αυτό, «η απειλή που αφήνει κάτι στην τύχη». Κάθε δέσμευση αυτού του τύπου ξεφεύγει από τον έλεγχο εκείνου που την αναλαμβάνει, γιατί δημιουργεί έναν μηχανισμό όπου η κλιμάκωση μπορεί να πυροδοτηθεί από ατύχημα, παρανόηση ή πρωτοβουλία τρίτου, ερήμην των πρωταγωνιστών.

Αυτή είναι η πραγματική λειτουργία της δήλωσης της Άγκυρας, ανεξάρτητα από τις προθέσεις του ανθρώπου που την εκφώνησε. Ο Τραμπ τη σχεδίασε ως διαπραγματευτικό χαρτί μιας χρήσης. Το σύστημα όμως δεν πετάει τα χαρτιά, τα αρχειοθετεί. Η επόμενη κρίση, με άλλον πρόεδρο ή με τον ίδιο, θα βρει την No-Fly Zone ήδη κανονικοποιημένη στον αμερικανικό λόγο, με το πολιτικό κόστος της πρότασης ήδη πληρωμένο.

Η στάθμιση, λοιπόν. Το ενδεχόμενο η απειλή να λειτουργήσει ως μοχλός συμφωνίας υπαρκτό, αλλά με λίγες πιθανότητες, καθώς προϋποθέτει ρωσική ηγεσία που φοβάται το αμερικανικό αύριο περισσότερο απ’ όσο εμπιστεύεται το ρωσικό σήμερα, και τίποτα στη συμπεριφορά της Μόσχας δεν το δείχνει. Το πιθανότερο σενάριο, η δήλωση προεξοφλείται ως ρητορική, η διαπραγμάτευση συνεχίζεται στους δικούς της ρυθμούς, και το μόνο μόνιμο κατάλοιπο είναι ένα ακόμα σκαλί στη σκάλα.

Διότι οι πόλεμοι μεταξύ μεγάλων δυνάμεων σπανίως ξεκινούν με απόφαση. Ξεκινούν κάπως έτσι, μια νύχτα, χρόνια μετά τη συμφωνία, ένα ραντάρ στη δυτική Ουκρανία πιάνει ίχνος που δεν έπρεπε να είναι εκεί. Ένας αξιωματικός υπηρεσίας ανατρέχει στους κανόνες εμπλοκής και βρίσκει μια δέσμευση που κάποιος πρόεδρος έδωσε σε μια συνέντευξη Τύπου στην Άγκυρα, ένα καλοκαίρι που όλοι μιλούσαν για ειρήνη. Έχει τριάντα δευτερόλεπτα να αποφασίσει αν η Αμερική το εννοούσε.

* Ο Ηλίας Φωτίου είναι δημοσιογράφος  https://neostrategy.gr/

 **Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων

Τρίτη 28 Ιουλίου 2026

Αποτροπή του «Μεγάλου Πολέμου»



από Israel Shamir

Πριν από λίγες εβδομάδες, στην Άγκυρα, την πρωτεύουσα της Τουρκίας, πραγματοποιήθηκε διάσκεψη του ΝΑΤΟ με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση του επανεξοπλισμού και της στρατιωτικοποίησης της χώρας, μέτρα που αναπόφευκτα θα οδηγήσουν σε νέο Μεγάλο Πόλεμο. Σε απάντηση στη διάσκεψη, 200 υπουργοί, βουλευτές, πρεσβευτές, πολιτικοί, ακτιβιστές, δημοσιογράφοι, απόστρατοι στρατηγοί, ακαδημαϊκοί, διπλωμάτες, στρατιωτικό προσωπικό και εμπειρογνώμονες από πολλές χώρες συγκεντρώθηκαν στην Άγκυρα το περασμένο Σαββατοκύριακο για να αποτρέψουν αυτόν τον νέο πόλεμο που ενορχηστρώθηκε από το ΝΑΤΟ. Ανάμεσά τους ήταν μερικοί από τους συναδέλφους μας, συντάκτες του Unz Review, συμπεριλαμβανομένων των Larry Johnson και Scott Ritter.

Η Συμμαχία για την Πρόληψη ενός Μεγάλου Πολέμου έχει καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι απειλές που θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν έναν Μεγάλο Πόλεμο προέρχονται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ισραήλ. Οι αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν, η στρατιωτική συσσώρευση του ΝΑΤΟ στην Ουκρανία και η ανάπτυξη πληρεξουσίων δυνάμεων κατά της Ρωσίας, η γενοκτονία του Ισραήλ στη Γάζα και οι επιθέσεις στον Λίβανο – όλες περιφερειακές συγκρούσεις που ενέχουν τον κίνδυνο να πυροδοτήσουν έναν Μεγάλο Πόλεμο.

Το ΝΑΤΟ, όργανο της αμερικανικής ηγεμονίας, απειλεί την παγκόσμια ειρήνη. Οι χώρες που στοχοποιούνται από το ΝΑΤΟ, πρώτα και κύρια η Ρωσία, δεν αποτελούν απειλή για την Ευρώπη. Η στρατιωτικοποίηση της Ευρώπης πρέπει να σταματήσει. Είναι επιτακτική ανάγκη να αντιστραφεί η τάση αντιπαράθεσης μεταξύ ΝΑΤΟ και Ρωσίας. Η κλιμάκωση της σύγκρουσης αποτελεί άμεση απειλή πυρηνικού πολέμου. Οι δυτικοί ηγέτες δεν πρέπει να περάσουν τις κόκκινες γραμμές της Ρωσίας, ούτε να προκαλέσουν ή να δοκιμάσουν τη δύναμη του ρωσικού λαού και του προέδρου του. Οι συμμετέχοντες στη διάσκεψη είπαν ότι οι παραδόσεις όπλων στην Ουκρανία πρέπει να σταματήσουν. Οποιαδήποτε νέα παράδοση όπλων στο Κίεβο αργά ή γρήγορα θα οδηγήσει σε επέκταση των στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ευρώπη.

Συνοπτικά, η Συμμαχία για την Πρόληψη του Μεγάλου Πολέμου καλεί για τη στρατηγική ένωση τεσσάρων κρατών: της Ρωσίας, της Κίνας, του Ιράν και της Τουρκίας, εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ισραήλ. Ποτέ πριν το Ισραήλ δεν θεωρήθηκε τέτοιος εχθρός, ούτε από τη Ρωσία ούτε από την Τουρκία. Κατά τις πρώτες του επισκέψεις στο Ισραήλ, ο Πούτιν προσπάθησε να έρθει πιο κοντά στο εβραϊκό κράτος, υποστηρίζοντας ότι υπήρχαν περισσότεροι από ένα εκατομμύριο πρώην σοβιετικοί πολίτες στο Ισραήλ, που μιλούσαν ρωσικά και είχαν οικογενειακούς δεσμούς με Ρώσους στη Ρωσία. Ωστόσο, το Ισραήλ έχει γίνει πρόσφατα καταφύγιο για αντιρώσους μετανάστες, οι οποίοι υποστηρίζουν σθεναρά ένα ανεξάρτητο ουκρανικό κράτος. Είναι κυρίως Σοβιετικοί Εβραίοι που γεννήθηκαν στην Ουκρανία ή των οποίων οι πρόγονοι ήταν από την Ουκρανία, γεγονός που τους οδήγησε να υποστηρίξουν το ουκρανικό κρατικό σχέδιο του Ζελένσκι.

Πολλοί Σοβιετικοί Εβραίοι ήταν έντονα φιλοαμερικανοί. Ο Ρώσος συγγραφέας Βίκτορ Πελέβιν έγραψε ότι ένας σύγχρονος πολιτιστικός Εβραίος - είτε ζει στη Μόσχα είτε στη Νέα Υόρκη - αντιμετωπίζει συχνά ένα ασυνείδητο δίλημμα και δεν είναι σε θέση να απαντήσει με βεβαιότητα εάν είναι πρωτίστως πατριώτης του Ισραήλ ή πατριώτης των Ηνωμένων Πολιτειών. Η υποστήριξη του Ισραήλ προς την Ουκρανία έχει επιδεινώσει τις σχέσεις του με τη Ρωσία, αν και το Ισραήλ προσπάθησε να κρύψει τη φιλοουκρανική του στάση. Ο Ρωσο-Ισραηλινός δημοσιογράφος Artem Kirpichonok έγραψε (με μια νότα ειρωνείας) για τη συμβολή του Ισραήλ στον πόλεμο στην Ουκρανία:

  1. Ισραηλινά αντιαρματικά όπλα έχουν μεταφερθεί στην Ουκρανία μέσω χωρών του ΝΑΤΟ. Χάρη στη βοήθειά τους, μια στήλη ρωσικών στρατευμάτων κοντά στο Χάρκοβο έχει ήδη καταστραφεί.
  2. «Εθελοντές» - βετεράνοι των ειδικών δυνάμεων του Ισραήλ - έχουν αναπτυχθεί στην Ουκρανία. Όπως είπε ο βουλευτής Gerashchenko: «Η αφρόκρεμα. Θέλουν και αυτοί να συμμετάσχουν στη μάχη του φωτός ενάντια στο σκοτάδι. Σαμπάτ Σαλόμ!»
  3. Γιατροί και νοσοκομεία έχουν αναπτυχθεί για να βοηθήσουν τον ουκρανικό στρατό και τον άμαχο πληθυσμό.
  4. Το 76% των Ισραηλινών υποστηρίζει την Ουκρανία (δηλαδή όλοι εκτός από την αραβική μειονότητα).
  5. Ο διάσημος Ισραηλινός στοχαστής Γιουβάλ Νόα Χαρίρι παρατήρησε σε τηλεοπτική συνέντευξη ότι ο Πούτιν θεωρεί τους Ουκρανούς Ρώσους και ότι μόνο λίγοι Εβραίοι που έχουν πάρει τον έλεγχο της Ουκρανίας τους εμποδίζουν να πετάξουν λουλούδια στα ρωσικά τανκς. Επομένως, ο Πούτιν είναι ψυχοπαθής και αντισημίτης.
  6. Οι θρησκευτικοί κύκλοι επισημαίνουν το γεγονός ότι ο Πούτιν ξεκίνησε πόλεμο εναντίον του Εβραίου Ζελένσκι την παραμονή του Πουρίμ και ως εκ τούτου αναπόφευκτα θα έχει την ίδια μοίρα με τον Αμάν και τον Στάλιν.

Η Τουρκία είχε μάλλον φιλικές σχέσεις με το Ισραήλ, αλλά η ισραηλινή επίθεση στο Mavi Marmara, το οποίο μετέφερε Τούρκους εθελοντές στη Γάζα, διέκοψε αυτούς τους δεσμούς. Η γενοκτονία του Ισραήλ στη Γάζα έχει στρέψει τον τουρκικό λαό εναντίον του Ισραήλ, ενώ οι ισραηλινές αντιρρήσεις για την πώληση αμερικανικών μαχητικών αεροσκαφών στην Τουρκία έχουν επιδεινώσει την εχθρότητα. Τέλος, δηλώσεις Ισραηλινών αξιωματούχων ότι «η Τουρκία είναι το επόμενο Ιράν» σφράγισαν οριστικά τη μοίρα αυτής της σχέσης. Το Ισραήλ βοήθησε έτσι να έρθουν πιο κοντά η Ρωσία, η Κίνα, το Ιράν και η Τουρκία σε μια στρατηγική συμμαχία. Ωστόσο, η Τουρκία παραμένει μέλος του ΝΑΤΟ και ο πρόεδρος Τραμπ αποκαλεί τον πρόεδρο Ερντογάν «τον καλύτερό του φίλο».

Οι σχέσεις μεταξύ Ρωσίας και Ιράν είναι εξαιρετικές και θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν «στρατηγικές». Η Συμμαχία για την Πρόληψη του Μεγάλου Πολέμου δήλωσε: «Ένας από τους παράγοντες που αναμφίβολα εμπόδισαν τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ να χρησιμοποιήσουν πυρηνικά όπλα στις επιθέσεις τους στο Ιράν ήταν η πυρηνική προστασία που προσφέρει η συμμαχία μεταξύ Ιράν, Ρωσίας και Κίνας. Εάν είχε ήδη δημιουργηθεί μια στρατηγική συμμαχία μεταξύ Τουρκίας, Ρωσίας, Κίνας και Ιράν, μια αμερικανο-ισραηλινή επίθεση στο Ιράν θα ήταν αδύνατη από την αρχή».

Τι να κάνετε με το ΝΑΤΟ; Η Συμμαχία για την Πρόληψη του Μεγάλου Πολέμου αποφάνθηκε:

Δεν είναι η αναδιοργάνωση του ΝΑΤΟ, αλλά η κατάργησή του, που θα εξυπηρετούσε την παγκόσμια ασφάλεια. Αυτό θα απάλλασσε τις ευρωπαϊκές χώρες από το νέο και επαχθές βάρος που επιβάλλουν οι Ηνωμένες Πολιτείες στα μέλη του ΝΑΤΟ.

Μεταξύ των πιο ενδιαφερόντων ομιλητών ήταν η καθηγήτρια Ulrike Guérot, μια διάσημη γερμανίδα πολιτική επιστήμονας. Παρουσίασε ένα ριζοσπαστικό όραμα για το μέλλον της Ευρώπης. Πιστεύοντας ότι το ΝΑΤΟ έχει ολοκληρώσει την ιστορική του αποστολή, είπε ότι η Ευρώπη πρέπει να απελευθερωθεί από την αμερικανική ηγεμονία, να υιοθετήσει μια ουδέτερη θέση και να οικοδομήσει το μέλλον της με την Ευρασία, ειδικά με την Τουρκία. Αφιερώνοντας μεγάλη θέση στον πόλεμο στην Ουκρανία στην ομιλία της, είπε ότι αυτή η σύγκρουση ήταν ένας πόλεμος δι' αντιπροσώπων που είχε προετοιμαστεί εδώ και πολύ καιρό. Επικρίνοντας την πολιτική επέκτασης του ΝΑΤΟ προς ανατολάς, ο πολιτικός επιστήμονας υποστήριξε ότι το ΝΑΤΟ είχε πάψει να είναι μια συμμαχία ασφαλείας και είχε γίνει παράγοντας έντασης: «Δεν γκρεμίσαμε το Τείχος του Βερολίνου. Απλώς το μετακινήσαμε χίλια χιλιόμετρα ανατολικά, στο Κίεβο. Υψώνουμε μια άκαμπτη γραμμή του ΝΑΤΟ και διχάζουμε την ευρωπαϊκή ήπειρο».

Ο καθηγητής Guérot πρότεινε ένα συγκεκριμένο μοντέλο συνεργασίας για τη μείωση της εξάρτησης της Ευρώπης από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Υποστήριξε ότι ένας ισχυρός τριμερής μηχανισμός συνεργασίας, που δημιουργήθηκε μεταξύ Παρισιού, Μόσχας και Κωνσταντινούπολης, θα μπορούσε να επιφέρει μια διαρκή τάξη ειρήνης και ανεξαρτησίας στην ήπειρο.

Αντιδρώντας έντονα στην πολιτική του Ισραήλ έναντι της Γάζας, ο καθηγητής Guérot περιέγραψε τη σιωπηρή συνεργασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τη συνεχιζόμενη υποστήριξη των όπλων ως «βαθιά ντροπή». Η ισραηλινο-παλαιστινιακή σύγκρουση είναι αναμφισβήτητα το βαθύτερο σημείο απόκλισης μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του υπόλοιπου κόσμου. Ενώ η διεθνής κοινότητα υποστηρίζει την Παλαιστίνη, ο πρόεδρος Τραμπ υπερασπίζεται το Ισραήλ και παραμένει αδιάφορος για τη γενοκτονία. Νομίζω ότι αυτή θα είναι η πτώση του.

Ο ανταποκριτής μας Scott Ritter είπε: «Για να είμαι ειλικρινής, αυτό που συνέβη στην Άγκυρα (στη διάσκεψη του ΝΑΤΟ) ήταν μια επίθεση στην κυριαρχία της Τουρκίας. Δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε ότι οι χώρες που συγκεντρώθηκαν στην Άγκυρα δεν είναι φίλοι της Τουρκίας. Ούτε ένα. Ούτε οι Ηνωμένες Πολιτείες, ούτε η Γαλλία, ούτε η Γερμανία, ούτε το Ηνωμένο Βασίλειο, ούτε τα άλλα μέλη του ΝΑΤΟ, ούτε η Ελλάδα».

Αυτό που συνέβη δεν ήταν τίποτα περισσότερο από ένα μεγάλο πολιτικό θέαμα. Ήταν μια τεράστια πολιτική παρωδία που ενορχηστρώθηκε για να σύρει την Τουρκία στην περιπέτεια του ΝΑΤΟ στην Ουκρανία και να εκμεταλλευτεί τη στρατηγική της θέση - που χτίστηκε υπομονετικά από τον Πρόεδρο Ερντογάν την τελευταία δεκαετία - στην υπηρεσία της Ευρώπης και εις βάρος της Τουρκίας.

Οι άνθρωποι πρέπει να το καταλάβουν αυτό: Ό,τι κάνει το ΝΑΤΟ - και, ειλικρινά, ό,τι κάνουν οι Ηνωμένες Πολιτείες - είναι ενάντια στα συμφέροντα της Τουρκίας. Επειδή η Τουρκία δεν ήταν ποτέ προτεραιότητα, ούτε για τις Ηνωμένες Πολιτείες ούτε για το ΝΑΤΟ.

Το ΝΑΤΟ έχει εργαλειοποιήσει την Τουρκία από την ένταξή της στη Συμμαχία. Η Τουρκία ενσωματώθηκε στη Συμμαχία για να διασφαλίσει την ασφάλεια της νότιας πλευράς του ΝΑΤΟ. Αλλά αυτή η αποστολή έληξε με την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Τώρα, το ΝΑΤΟ προσπαθεί να σύρει την Τουρκία σε μια ακόμη πιο δυσεπίλυτη σύγκρουση: την Ουκρανία. Θέλει η Τουρκία να γίνει σημαντικός παίκτης σε έναν πόλεμο που έχει διαρκέσει πάρα πολύ, που έχει προκαλέσει πάρα πολλές απώλειες και που φαίνεται απίθανο να τελειώσει όπως ελπίζει το ΝΑΤΟ, δηλαδή σε μια στρατηγική ήττα για τη Ρωσία.

Γιατί λοιπόν ο Πρόεδρος Ερντογάν επέτρεψε να πραγματοποιηθεί η διάσκεψη του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα;

Νομίζω ότι η απάντηση βρίσκεται στην τουρκική οικονομία. Ο πρόεδρος Ερντογάν ήλπιζε ότι καλωσορίζοντας τις δυτικές χώρες στην Άγκυρα, θα δημιουργούσε ένα κλίμα εμπιστοσύνης, το οποίο θα μπορούσε να έχει θετικές επιπτώσεις για την Τουρκία. Ωστόσο, φοβάμαι ότι θα απογοητευτεί.

Αντίθετα, πιστεύω ότι το επόμενο διάστημα η Τουρκία θα συνεχίσει να αναπτύσσει τις σχέσεις της με τη Ρωσία, την Κίνα και, όλο και περισσότερο, το Ιράν. Πράγματι, η Τουρκία θα καταλάβει ότι η συνεργασία με αυτές τις χώρες, οι οποίες αντιτίθενται στην παγκόσμια ηγεμονία των ΗΠΑ και στον υποδεέστερο ρόλο του ΝΑΤΟ εντός αυτής της ηγεμονίας, είναι ο δρόμος προς τα εμπρός για το δικό της μέλλον.

Ο Larry C. Johnson είπε: «Ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι απλώς ένας πόλεμος μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας. Η Δύση διεξάγει έναν «πόλεμο δι' αντιπροσώπων υπό την ηγεσία του ΝΑΤΟ», χρησιμοποιώντας την Ουκρανία εναντίον της Ρωσίας».

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες αντιμετωπίζουν κρίση εμπιστοσύνης στις χώρες τους. Η αποβιομηχάνιση της Γερμανίας, η κρίση της Volkswagen και η οικονομική επιβράδυνση είναι παραδείγματα αυτού.

Τα αποθέματα του ΝΑΤΟ έχουν εξαντληθεί. Τα εργοστάσια δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν στον φόρτο εργασίας.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία είναι αυτή τη στιγμή «το πιο επικίνδυνο hot spot στον κόσμο». Οι προετοιμασίες του ΝΑΤΟ για άμεσο πόλεμο αυξάνουν τον κίνδυνο πυρηνικής κλιμάκωσης και η Ρωσία έχει φτάσει στο στάδιο όπου θα μπορούσε να αναπτύξει τακτικά πυρηνικά όπλα.

Η Γερμανία εκπροσωπήθηκε επίσης από τον ναύαρχο Kay-Achim Schönbach, πρώην διοικητή του γερμανικού ναυτικού, ο οποίος αποσύρθηκε για να αποφύγει να αντιμετωπίσει τους Ρώσους. Είπε:

«Το όνομά μου είναι Kay-Achim Schönbach. Είμαι εν αποστρατεία Αντιναύαρχος του Γερμανικού Ναυτικού και διετέλεσα Ανώτατος Διοικητής του Γερμανικού Ναυτικού μέχρι το 2022.

Ως πολίτης μιας ευρωπαϊκής χώρας και ως Γερμανός, δεν μπορώ παρά να εκφράσω τη βαθύτατη ανησυχία μου. Από τις σκοτεινές και επικίνδυνες ώρες της κρίσης των πυραύλων της Κούβας, δεν ήμασταν ποτέ τόσο κοντά σε μια κλιμάκωση που θα μπορούσε να κλιμακωθεί σε μεγάλο πόλεμο στην Ευρώπη. Και δεν νομίζω ότι είμαι ο μόνος που έχει καταλήξει σε αυτό το συμπέρασμα.

Ο πόλεμος στο Ντονμπάς, ειδικότερα, μας έδειξε ότι η αγνόηση του ιστορικού πλαισίου και η μη ανάληψη μιας πιο ενδελεχούς και, πάνω απ' όλα, αμερόληπτης εξέτασης των αιτιών της σύγκρουσης ήταν ένας από τους θεμελιώδεις παράγοντες που κατέστησαν δυνατή αυτήν την ένοπλη σύγκρουση.

Οι πόλεμοι στην Ανατολική Ευρώπη θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί. Το ξέρουμε αυτό. Όλοι το ξέρουμε αυτό.

Βάσει της δικής μου εμπειρίας, μπορώ τώρα να πω με βεβαιότητα ότι η διπλωματία, βασισμένη στον αμοιβαίο σεβασμό και σε ισότιμη βάση, παρείχε όλα τα απαραίτητα μέσα για να αποφευχθεί η κλιμάκωση αυτής της λανθάνουσας σύγκρουσης σε ανοιχτό πόλεμο. Και δεν νομίζω ότι είμαι ο μόνος που συμμερίζεται αυτή την άποψη. Ωστόσο, πρέπει να αναγνωριστεί ότι παράγοντες με επιρροή στο διεθνές σύστημα είχαν πολλές ευκαιρίες να επιλύσουν αυτή τη σύγκρουση. Φυσικά, δεν μπορούσε να επιτευχθεί συμφωνία σε όλα τα σημεία, αλλά κατάφεραν να αποτρέψουν τη σύγκρουση να ξεφύγει από τον έλεγχο».

Ο ναύαρχος εξήγησε αυτή τη συμπεριφορά των ανωτέρων του με «ηθικολογικό και λανθασμένο ιδεαλισμό», που κατά τη γνώμη μου είναι μια υπερβολικά αισιόδοξη εξήγηση.

Ο Έλληνας δημοσιογράφος Δημήτρης Κωνσταντινόπουλος προήδρευσε σε μία από τις συνεδρίες. Είπε ότι οι ευρωπαϊκές κυρώσεις κατά της Ρωσίας δεν είναι βιώσιμες. Προειδοποιώντας, ο Έλληνας ειδικός ανέλυσε την κατάσταση ως εξής: «Στην Ουκρανία όπως και στη Δυτική Ασία, οδεύουμε προς μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση η οποία, αν επιδεινωθεί, θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε πυρηνικό πόλεμο. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο πρέπει να αποκλιμακώσουμε τις εντάσεις, και φοβάμαι ότι πολύ λίγες πολιτικές δυνάμεις στην Ευρώπη το καταλαβαίνουν αυτό. Αυτό καθιστά την κατάσταση εξαιρετικά επικίνδυνη».

Ο Έλληνας ειδικός σημείωσε ότι οι κυρώσεις που επιβλήθηκαν από την Ευρώπη δεν απέδωσαν καρπούς. Ο Κωνσταντινόπουλος είπε: «Οι κυρώσεις αποδείχθηκαν αναποτελεσματικές. Ωστόσο, εάν πρόκειται να επιτευχθεί ο μακροπρόθεσμος στρατηγικός στόχος των Ηνωμένων Πολιτειών, έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικές: δηλαδή, να διαχωρίσουν την Ευρώπη από τη Ρωσία (και την πρώην Σοβιετική Ένωση στο παρελθόν) και να την καταστήσουν πλήρως εξαρτημένη από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αν αυτός ήταν ο σκοπός των κυρώσεων, τότε έχει επιτευχθεί. Από την άλλη, πιστεύω ότι η όλη επιχείρηση στην Ουκρανία — με την οποία εννοώ το πραξικόπημα του 2014, γιατί το ουκρανικό ζήτημα δεν ξεκίνησε με τη ρωσική επέμβαση το 2022, αλλά πολλά χρόνια πριν — όλη αυτή η δυτική επιθετικότητα στα εδάφη της πρώην ΕΣΣΔ ήταν σχεδιασμένη. Ήταν μια προληπτική πολιτική για να αποτραπεί μια πιθανή συμμαχία μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας, ή, όπως το έθεσε ο πρώην πρωθυπουργός της Γαλλίας ντε Βιλπέν, μεταξύ Ευρώπης, Ρωσίας και Κίνας».

Θα χρειαστούν πολύ περισσότερα από μια διάσκεψη για να αποτραπεί ο Μεγάλος Πόλεμος που έρχεται. Η Συμμαχία για την Πρόληψη του Μεγάλου Πολέμου ήταν ωστόσο μια πολύ χρήσιμη ανταλλαγή για πιθανές λύσεις. Και σίγουρα πολύ προτιμότερο από τη διάσκεψη του ΝΑΤΟ, η οποία ήταν μόνο μια πλήρους κλίμακας δοκιμή των μελλοντικών εγκλημάτων πολέμου του.

Ισραήλ Σαμίρ

Σημείωση: Ένα νέο βιβλίο του Israel Shamir, που θα παραγγελθεί εδώ: https://www.thebookedition.com/fr/pardes-une-etude-de-la-kabbale-p-433307.html

πηγή: Ανάμεσα σε ένα στυλό και ένα κακό

 **Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων