Από τη φιλοσοφία του τζούντο, στη θεοσοφία και τον αποκρυφισμό;

Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΑΓΙΔΑ ΤΩΝ ΠΟΛΕΜΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ

Ὑπάρχει μιὰ σκηνὴ ποὺ ἐπαναλαμβάνεται κάθε Σεπτέμβρη σὲ πολλὲς γειτονιές. Ἕνας γονιὸς κρατᾶ τὸ παιδί του ἀπὸ τὸ χέρι καὶ τὸ ὁδηγεῖ γιὰ πρώτη φορὰ σὲ μιὰ σχολὴ πολεμικῶν τεχνῶν. Ὁ λόγος εἶναι ὅτι θέλει τὸ παιδί του νὰ δυναμώσει, νὰ πειθαρχήσει, νὰ ξέρει νὰ ὑπερασπιστεῖ τὸν ἑαυτό του. Δὲν ὑπάρχει τίποτα κακὸ σὲ αὐτὴν τὴν ἐπιθυμία. Εἶναι ἀνθρώπινη καὶ κατανοητή.

Τὸ πρόβλημα εἶναι ὅτι αὐτὴ ἡ εἰκόνα, οἱ λευκὲς στολές, τὰ χρωματιστά ζωνάρια, ἡ πειθαρχία, ἡ γυμναστική, δὲν εἶναι ἡ πλήρης πραγματικότητα. Κάτω ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἐπιφάνεια κρύβεται ἕνα συγκροτημένο πνευματικὸ σύστημα μὲ σαφὲς φιλοσοφικὸ ὑπόβαθρο, μεθοδικὲς πρακτικὲς καὶ συγκεκριμένο σκοπό. Καὶ ὁ σκοπὸς αὐτὸς δὲν εἶναι ἡ γυμναστικὴ τοῦ σώματος ἀλλὰ ἡ πνευματικὴ διαμόρφωση τοῦ ἀνθρώπου κατὰ ἀποκρυφιστικὰ πρότυπα.  Αὐτὸ δὲν εἶναι δική μας ἐκτίμηση. Εἶναι τί λένε οἱ ἴδιοι οἱ θεμελιωτές.

Ὁ Kano: φιλόσοφος, παιδαγωγός, ἀποκρυφιστής

Ὁ Jigoro Kano γεννήθηκε στὴν Ἰαπωνία τὸ 1860 καὶ ἵδρυσε τὸ Τζοῦντο τὸ 1882. Δὲν ἦταν ἁπλὸς ἀθλητής. Σπούδασε στὸ Αὐτοκρατορικὸ Πανεπιστήμιο τοῦ Τόκιο, δίδαξε σὲ ἀνώτατες σχολές, ὑπηρέτησε ὡς ἡ πρώτη ἀσιατικὴ μορφὴ στὴν Ὀλυμπιακὴ Ἐπιτροπή. Ἦταν διανοούμενος μὲ συγκεκριμένη φιλοσοφικὴ ἀτζέντα, καὶ τὸ Τζοῦντο ἦταν τὸ ὄχημά της.

Στὸ ἔργο του «Mind Over Muscle» ὁ Kano γράφει ξεκάθαρα:

«Διδάσκουμε μιὰ ἀρχὴ ποὺ μπορεῖ νὰ λειτουργήσει μαζὶ μὲ τὶς ὑψηλότερες ἀρχὲς τοῦ Βουδισμοῦ καὶ τοῦ Χριστιανισμοῦ, καὶ τὶς ἐξαντλητικὲς μελέτες τῶν φιλοσόφων· μιὰ ἀρχὴ ποὺ, ὅπως οἱ ἄλλες μεγάλες φιλοσοφίες καὶ θρησκεῖες, μπορεῖ νὰ τεθεῖ σὲ ἐφαρμογή. Εἶναι δύσκολο νὰ βρεθεῖ κοινὸ ἔδαφος μὲ ἐκείνους ποὺ ἔχουν κάνει μόνο ἐπιφανειακὴ μελέτη. Δὲν μπορῶ νὰ συναναστρεφθῶ μὲ ἐκείνους ποὺ ἁπλῶς ἀκολουθοῦν μηχανικὰ ὅ,τι ἔχουν διδαχθεῖ.»

Ἡ δήλωση αὐτὴ δὲν εἶναι τυχαῖα. Ὁ Kano ὁρίζει τὸ Τζοῦντο ρητὰ ὡς σύστημα ἰσότιμο πρὸς τὶς μεγάλες θρησκεῖες καὶ φιλοσοφίες. Καὶ προειδοποιεῖ ὅτι ὅποιος τὸ ἀκολουθεῖ «μηχανικά» — δηλαδὴ χωρὶς νὰ κατανοεῖ τὸ βαθύτερο πνευματικό του περιεχόμενο — δὲν εἶναι γιὰ αὐτὸν ἀξιόλογος μαθητής. Μὲ ἄλλα λόγια: τὸ Τζοῦντο ὡς «ἁπλὸ ἄθλημα» εἶναι γιὰ τὸν ἱδρυτή του μιὰ παρεξήγηση ἢ, χειρότερα, μιὰ ἀδιαφορία ποὺ ὁ ἴδιος ἀπορρίπτει.

Τὸ φιλοσοφικὸ ὑπόβαθρο: ἡ «ἠθικὴ» χωρὶς Θεό

Ὁ Kano ἀνέπτυξε μιὰ ἐκτεταμένη θεωρία ἠθικῆς ἐκπαίδευσης ποὺ ἀποτελεῖ τὴ ραχοκοκαλιὰ τοῦ Τζοῦντο. Ἡ θεωρία αὐτὴ συνδυάζει τέσσερα στοιχεῖα: τὴ διανοητικὴ γνώση τοῦ καλοῦ καὶ τοῦ κακοῦ, τὴ συναισθηματικὴ ἀγάπη γιὰ τὸ καλό, τὴ δύναμη τῆς θέλησης γιὰ τὴν ἐκτέλεσή του, καὶ τὴν καλλιέργεια καλῶν συνηθειῶν σὲ καθημερινὴ βάση. Γράφει:

«Ακόμα κι ἂν προσπαθεῖτε νὰ κάνετε τὸ καλὸ καὶ νὰ ἀπορρίψετε τὸ κακό, ἂν ἡ δύναμη τῆς θέλησής σας εἶναι ἀδύναμη, συχνὰ θὰ συμβεῖ τὸ ἀντίθετο ἀποτέλεσμα. Ἑπομένως, ἡ ἐκπαίδευση τῆς θέλησης πρέπει νὰ ἀποτελεῖ στοιχεῖο τῆς ἠθικῆς ἐκπαίδευσης.»

Καὶ ἀλλοῦ: «Πρέπει νὰ προσπαθεῖτε νὰ καλλιεργεῖτε καλὲς συνήθειες, νὰ ἀγαπᾶτε ὅ,τι εἶναι καλὸ καὶ νὰ ἀπορρίπτετε ὅ,τι εἶναι κακὸ σὲ καθημερινὴ βάση.»

Ἀκούγεται σοφό. Ἀκούγεται ἀκόμη καὶ χριστιανικό. Καὶ ἐδῶ κρύβεται ἀκριβῶς ὁ κίνδυνος.

Γιατὶ ὅλο αὐτὸ τὸ οἰκοδόμημα τῆς «ἠθικῆς» στηρίζεται ἀποκλειστικὰ στὶς δυνάμεις τοῦ ἀνθρώπου. Δὲν ὑπάρχει Θεός, δὲν ὑπάρχει Χάρη, δὲν ὑπάρχει Μετάνοια, δὲν ὑπάρχει Σταυρός. Ὁ ἄνθρωπος ἀναλαμβάνει μόνος του τὴ «σωτηρία» του — τὴν τελείωσή του — μέσα ἀπὸ πειθαρχία, θέληση καὶ ἐπανάληψη. Αὐτὸ δὲν εἶναι χριστιανικὴ ἠθική. Εἶναι ἀποκρυφιστικὴ αὐτοτελείωση.

Τὸ βουδιστικὸ κείμενο Dhammapada, τὸ ὁποῖο ἐπικαλεῖται ἐπανειλημμένα τόσο ὁ Kano ὅσο καὶ ὁ Aveline, τὸ λέει μὲ τὴ δική του σαφήνεια: «Καλύτερος ἀπὸ τὸν ἄνθρωπο ποὺ νικᾶ σὲ χίλιες μάχες εἶναι ἐκεῖνος ποὺ νικᾶ τὸν ἑαυτό του.» Ἀκούγεται σοφὸ — ἀλλὰ ὁ νικητὴς τοῦ ἑαυτοῦ του στὸ Dhammapada δὲν χρειάζεται τὸν Χριστό. Φτάνει μόνος του.

Αὐτὸ εἶναι τὸ χάσμα ποὺ χωρίζει τὴν ὀρθόδοξη πνευματικότητα ἀπὸ κάθε ἀνατολικὴ πολεμικὴ τέχνη, εἶναι ὄχι τὸ εἴδος τῆς ἄσκησης, ἀλλὰ ἡ ἀπουσία τοῦ Θεοῦ στὸν πυρήνα της.

Ἡ διασύνδεση μὲ τὴ Θεοσοφία

Τὸ πέρασμα ἀπὸ τὴ φιλοσοφία τοῦ Kano στὸν ὀργανωμένο ἀποκρυφισμὸ δὲν εἶναι ὑποθετικό. Εἶναι τεκμηριωμένο. Ὁ Carlos Cardoso Aveline, μελετητὴς τῆς Θεοσοφικῆς παράδοσης, τὴν ἀναδεικνύει ἀπροκάλυπτα στὸ ἄρθρο του «Moral Strength in Judo and Theosophy».

Ὁ Aveline γράφει ὅτι οἱ σύγχρονες διδασκαλίες τῆς Θεοσοφίας ἔχουν «ἰσχυρὴ σύνδεση» μὲ τρεῖς μορφὲς ἀνώτερης Γιόγκα: τὴ Jnana Yoga (πειθαρχία τοῦ στοχασμοῦ), τὴν Karma Yoga (ἐπιστήμη τῆς ὀρθῆς δράσης) καὶ τὴ Raja Yoga (μονοπάτι πρὸς τὴν αὐτογνωσία καὶ τὸν αὐτοέλεγχο). Καὶ παρατηρεῖ ὅτι ἡ φιλοσοφία τοῦ Kano — ἡ ἐκπαίδευση τῆς θέλησης, ἡ καλλιέργεια συνηθειῶν, ἡ ἐσωτερικὴ δύναμη — συμπίπτει ἀπολύτως μὲ τὶς θεοσοφικὲς αὐτὲς ἀρχές.

Αὐτὸ δὲν εἶναι σύμπτωση. Εἶναι σύστημα. Ἡ ἴδια ἡ Helena Blavatsky, ἡ θεμελιώτρια τῆς Θεοσοφίας, ἐπικαλεῖται ἀπὸ τὸν Aveline γιὰ νὰ φωτίσει τὴν ἠθικὴ τοῦ Τζοῦντο: ἡ ἠθικὴ τῆς θεοσοφίας, γράφει, εἶναι σημαντικότερη ἀπὸ τὴ λογική της. Ἡ πράξη ἔχει προτεραιότητα ἀπὸ τὴ γνώση — ἡ σωματικὴ καὶ ψυχικὴ ἄσκηση γίνεται τὸ κύριο ὄχημα μύησης στὸν ἐσωτερισμό.

Ὁ Aveline συνδέει ἐπίσης τὸ Τζοῦντο μὲ τὴν ἔννοια τοῦ «Karma» — τὴν ἰδέα ὅτι κάθε ἄνθρωπος κουβαλᾶ μιὰ «καρμικὴ κληρονομιά» ἀπὸ προηγούμενες ζωές, καὶ ὅτι σκοπὸς τῆς ἄσκησης εἶναι ἡ μετατροπὴ τοῦ «κάρμα τῆς ἄγνοιας» σὲ «κάρμα αὐξανόμενης σοφίας». Ἡ σωματικὴ κίνηση γίνεται ἔτσι τελετουργικὴ πράξη μεταμόρφωσης — ὄχι ἁπλὴ γυμναστική.

Καὶ συνδέει τὸ Τζοῦντο μὲ ἄλλες πολεμικὲς τέχνες — Τάι Τσι, Αἰκίντο — ὡς ἐκφράσεις τῆς ἴδιας φιλοσοφικῆς ρίζας. Δὲν πρόκειται γιὰ διαφορετικὰ «ἀθλήματα». Πρόκειται γιὰ κλάδους τοῦ ἴδιου ἀποκρυφιστικοῦ δέντρου.

Ὁ Robert Crosbie καὶ οἱ «κύκλοι συνηθειῶν»

Ὑπάρχει ἕνα σημεῖο στὸ κείμενο τοῦ Aveline ποὺ ἀξίζει ἰδιαίτερης προσοχῆς, γιατὶ ἀποκαλύπτει τὸν μηχανισμὸ λειτουργίας αὐτῶν τῶν συστημάτων. Ὁ Robert Crosbie, ἕνας ἀπὸ τοὺς κύριους ἱδρυτὲς τῆς Ἑνωμένης Στοᾶς τῶν Θεοσοφιστῶν, γράφει στὸ περιοδικὸ «Theosophy» τὸ 1932:

«Τὴν πρώτη φορὰ ποὺ κάνουμε κάτι, δὲν εἶναι ἀκόμη συνήθεια. Ἀλλὰ ἐπαναλαμβάνουμε τὴν ἐνέργεια καὶ συνεχίζουμε νὰ τὴν ἐπαναλαμβάνουμε καὶ τελικὰ γίνεται αὐτόματη. Μὲ τὴ γνώση τῶν κύκλων, οἱ συνήθειες βρίσκονται ὑπὸ τὸν νοήμονα ἔλεγχό μας.»

Αὐτὸ ποὺ ὁ Crosbie περιγράφει ὡς «νοήμονα ἔλεγχο» εἶναι στὴν πραγματικότητα ἡ σταδιακὴ καὶ μεθοδικὴ ὑποταγὴ τοῦ ἀνθρώπου σὲ ἕνα σύστημα ποὺ ἀποφασίζει ἐκ τῶν προτέρων τί θὰ σκεφθεῖ, τί θὰ αἰσθανθεῖ καὶ πῶς θὰ κινηθεῖ. Ἡ ἐπανάληψη δὲν εἶναι ἄσκηση — εἶναι προγραμματισμός. Ὅσο περισσότερο ἐπαναλαμβάνονται οἱ κινήσεις, οἱ ἀναπνοές, οἱ στάσεις, τόσο βαθύτερα χαράσσεται ἡ ὁδός.

Γιὰ τὸν Ὀρθόδοξο Χριστιανό, ποὺ γνωρίζει ἀπὸ τοὺς Πατέρες τί σημαίνει νήψη καὶ φυλακὴ τοῦ νοῦ, αὐτὸ τὸ σχῆμα εἶναι ἀναγνωρίσιμο – εἶναι ἡ ἀντίστροφη πορεία τῆς πνευματικῆς ζωῆς. Ἀντὶ ὁ νοῦς νὰ ἀνυψώνεται πρὸς τὸν Θεό, ἐγκλωβίζεται στὸ σῶμα. Ἀντὶ νὰ ἐλευθερώνεται διὰ τῆς Χάριτος, ὑποτάσσεται μέσω τῆς ἐπανάληψης.

Ὁ Δούρειος Ἵππος 

Μιὰ ἀπὸ τὶς πιὸ ἐπικίνδυνες πτυχὲς αὐτοῦ τοῦ κινήματος εἶναι ἡ ἐπίφαση οἰκουμενικότητας. Ὁ Kano γράφει ὅτι ἡ ἀρχὴ τοῦ Τζοῦντο μπορεῖ νὰ «συνεργαστεῖ» μὲ τὸν Χριστιανισμό. Οἱ σύγχρονοι δάσκαλοι πολεμικῶν τεχνῶν διαβεβαιώνουν ὅτι «δὲν ὑπάρχει θρησκεία ἐδῶ». Ἡ Θεοσοφία παρουσιάζεται ὡς «σύνθεση» ὅλων τῶν θρησκειῶν, ὡς τὸ κοινὸ ὑπόβαθρο ποὺ τὶς ἑνώνει.

Αὐτὴ εἶναι ἡ παλαιὰ αἱρετικὴ τακτική- νὰ παρουσιάζεται κάτι ξένο πρὸς τὴν πίστη ὡς «ἀνώδυνο», «συμπληρωματικό», «ἀκόμα καὶ χριστιανικό». Τὸ σχέδιο δὲν εἶναι νὰ πολεμηθεῖ ὁ Χριστιανισμὸς ἀνοικτά. Εἶναι νὰ ἀπορροφηθεῖ — νὰ γίνει ἕνα μικρὸ κεφάλαιο μέσα σὲ μιὰ παγκόσμια «πανθρησκεία» ὅπου ὁ Χριστὸς εἶναι ἁπλῶς ἕνας «μεγάλος δάσκαλος» δίπλα στὸν Βούδα, στὴν Blavatsky καὶ στὸν Kano.

Ὁ Ὀρθόδοξος Χριστιανὸς ὅμως δὲν πιστεύει σὲ ἕναν «δάσκαλο» ἀνάμεσα σὲ ἄλλους. Πιστεύει στὸν Θεάνθρωπο, στὸν μοναδικὸ Σωτήρα, στὸν Κύριο τῆς δόξης ποὺ σταυρώθηκε καὶ ἀναστήθηκε. Αὐτὴ ἡ μοναδικότητα δὲν ἐπιδέχεται σύγκρασης καὶ δὲν ὑπόκειται σὲ «συνεργασία» μὲ ἄλλα συστήματα.

Ἡ ἀναπνοὴ Dan-Jun καὶ οἱ δαιμονικὲς ἐμπειρίες

Ὅσα εἴπαμε ὣς ἐδῶ εἶναι ἱστορικὰ καὶ φιλοσοφικὰ τεκμηριωμένα. Ὑπάρχει ὅμως καὶ ἡ ἐπιβεβαίωση ποὺ προέρχεται ἀπὸ τὴν ἴδια τὴν πράξη — ἀπὸ ἀνθρώπους ποὺ βίωσαν ἀπὸ μέσα τί συμβαίνει ὅταν κανεὶς ἐμπλακεῖ βαθιὰ σὲ αὐτὰ τὰ συστήματα.

Σχεδὸν σὲ κάθε πολεμικὴ τέχνη — Τζοῦντο, Καράτε, Τάε Κβὸ Ντό — ὁ μαθητὴς διδάσκεται νωρὶς μιὰ εἰδικὴ τεχνικὴ ἀναπνοῆς: τὴν ἀναπνοὴ Dan-Jun, ποὺ στοχεύει στὴ συγκέντρωση ἐνέργειας σὲ σημεῖο κάτω ἀπὸ τὸν ὀμφαλό. Οἱ δάσκαλοι τὴν ὀνομάζουν «Ki» ἢ «Chi» — τὴ «ζωτικὴ δύναμη τοῦ σύμπαντος». Γιὰ τὸν Ὀρθόδοξο Χριστιανὸ ἡ περιγραφὴ αὐτὴ εἶναι ἀναγνωρίσιμη, εἶναι πανθεϊσμός, ἡ πεποίθηση ὅτι ὁ Θεὸς δὲν εἶναι Πρόσωπο ἀλλὰ ἀπρόσωπη «ἐνέργεια» μέσα στὴ φύση.

Ἡ ἑστίαση σὲ αὐτὴν τὴν ἀναπνοὴ δὲν εἶναι ἀθλητικὴ τεχνική. Ἐγκλωβίζει τὸν νοῦ στὸ σῶμα, τὸν ἀπομακρύνει ἀπὸ τὴ νηπτικὴ στροφὴ πρὸς τὸν Θεό, καὶ δημιουργεῖ καταστάσεις ἀλλοιωμένης συνείδησης. Αὐτὲς οἱ καταστάσεις δὲν εἶναι οὐδέτερες — εἶναι πύλες.

Μαρτυρίες ἀνθρώπων ποὺ ἀσχολήθηκαν βαθιὰ μὲ τὸ Τάε Κβὸ Ντό τὸ περιγράφουν ἔτσι:

«Ἀρχίζεις νὰ νιώθεις μιὰ δύναμη ποὺ δὲν εἶναι δική σου. Μιὰ ἐνέργεια ποὺ σὲ κάνει νὰ νιώθεις ἀήττητος, ἀλλὰ ταυτόχρονα σοῦ ἀφαιρεῖ τὴν εἰρήνη… Τὸ Τάε Κβὸ Ντό δὲν εἶναι ἄθλημα, εἶναι θρησκεία μὲ ἐνδύματα γυμναστικῆς.»

Ἡ ἀπώλεια τῆς εἰρήνης εἶναι τὸ σημάδι — ἀλάνθαστο, ὅπως γνωρίζουν οἱ Ἅγιοι Πατέρες — ὅτι αὐτὸ ποὺ ἐνεργεῖ δὲν ἔχει οὐράνια προέλευση. Δὲν εἶναι τυχαῖο ὅτι πολλοὶ ἀθλητὲς ποὺ ἐμπλέκονται βαθύτερα ἀναφέρουν δαιμονικὲς ἐπιθέσεις στὸν ὕπνο, ἀνεξήγητα ψυχολογικὰ συμπτώματα καὶ σταδιακὴ ἀποστροφὴ πρὸς τὰ Μυστήρια. Εἶναι ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖο ἐνεργεῖ ὁ ἐχθρός: σταδιακά, ἀθόρυβα, ξεκινώντας ἀπὸ ὅ,τι φαίνεται ἀθῶο.

Ὁ δρόμος τῆς ἐπιστροφῆς ὑπάρχει — καὶ περνᾶ ἀπὸ τὴν εἰλικρινὴ ἐξομολόγηση, τὴν πλήρη ἀποκοπὴ ἀπὸ αὐτὲς τὶς πρακτικὲς καὶ τὴν ἐπιστροφὴ στὴ ζωὴ τῆς Ἐκκλησίας. Ὁ Θεὸς δὲν κλείνει τὴν πόρτα Του σὲ κανέναν.

Ἡ Ὀρθόδοξη ἀπάντηση

Ὁ πυρήνας τοῦ ζητήματος εἶναι θεολογικός. Στὶς ἀνατολικὲς πολεμικὲς τέχνες, ὁ ἄνθρωπος τελειοποιεῖται διὰ τῆς πειθαρχίας καὶ τῆς ἐπανάληψης — μόνος του, χωρὶς Θεό. Ἡ Ὀρθοδοξία διδάσκει κάτι ριζικὰ διαφορετικό: ὁ ἄνθρωπος δὲν μπορεῖ νὰ νικήσει τὰ πάθη του χωρὶς τὴν Θεία Χάρη. Ἡ ταπείνωση εἶναι ἡ βάση — ὄχι ἡ αὐτοκυριαρχία. Καὶ ἡ νίκη κατὰ τῶν παθῶν εἶναι δῶρο, ὄχι κατόρθωμα.

Ὑπάρχει ἐπίσης ἕνα οὐσιαστικὸ ζήτημα. Οἱ πολεμικὲς τέχνες ὑπόσχονται σύνδεση μὲ μιὰ «συμπαντικὴ ἐνέργεια». Ἡ Ὀρθοδοξία γνωρίζει ὅτι δὲν ὑπάρχει τέτοια ἐνέργεια ὡς θεϊκὴ ὀντότητα. Ὑπάρχει τὸ Ἅγιο Πνεῦμα — Πρόσωπο, ὄχι ἀπρόσωπη δύναμη. Καὶ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα δὲν συναντᾶται στὶς ἀναπνοὲς Dan-Jun. Συναντᾶται στὰ Μυστήρια, στὴν προσευχή, στὴ μετάνοια.

Ἡ ζώνη δὲν εἶναι ἀθῶα

Δὲν ὑπάρχει «ἀθῶο» Τζοῦντο οὔτε Τάε Κβὸ Ντό «ἁπλῶς ὡς ἄθλημα». Οἱ ἴδιοι οἱ ἱδρυτές τους τὸ ὁμολογοῦν- εἶναι φιλοσοφικὰ συστήματα μὲ θρησκευτικὸ περιεχόμενο. Ὅποιος ἐμπλακεῖ — ἔστω καὶ μὲ ἀθῶες προθέσεις — ἐντάσσεται σὲ ἕνα σύστημα ποὺ εἰσδύει στὴν ψυχὴ σταδιακά, μεθοδικά, ἀθόρυβα.

Στοὺς Ὀρθόδοξους γονεῖς λέμε: ἡ ἐπιθυμία σας νὰ δεῖτε τὸ παιδί σας δυνατὸ εἶναι εὐλογημένη. Ὑπάρχουν τρόποι σωματικῆς ἄσκησης ποὺ δὲν κουβαλοῦν θεολογικὸ φορτίο ξένο πρὸς τὴν πίστη. Τὸ dojo δὲν εἶναι γυμναστήριο — εἶναι χῶρος λατρείας ἄλλης θρησκείας. Καὶ ἡ πρώτη ὑποχρέωση τοῦ Ὀρθόδοξου γονιοῦ εἶναι νὰ τὸ γνωρίζει.

Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος τὸ θέτει μὲ τὴν ἁπλότητα ποὺ ἔχει κάθε βαθιὰ ἀλήθεια: «τίς δὲ συγκατάθεσις ναῷ Θεοῦ μετὰ εἰδώλων;» (Β΄ Κορ. 6:16). Ὁ ναὸς τοῦ Θεοῦ εἶναι ἡ ψυχή μας, τὸ σῶμα μας, ἡ οἰκογένειά μας. Τὰ εἴδωλα δὲν ἔχουν πάντα πέτρινο πρόσωπο. Μερικὲς φορὲς φοροῦν λευκὴ στολὴ καὶ ἔχουν χρωματιστὴ ζώνη στὴ μέση.

Ἡ Ὀρθοδοξία δὲν προτείνει «καλύτερη ἐνέργεια» ἀντὶ γιὰ τὸ Dan-Jun. Δὲν κινεῖται καθόλου σὲ αὐτὸ τὸ ἐπίπεδο. Ἡ Θεία Χάρη δὲν εἶναι «δύναμη» ποὺ συγκεντρώνεται μὲ τεχνική — εἶναι ἐλεύθερη δωρεὰ τοῦ προσωπικοῦ Θεοῦ πρὸς τὸν ταπεινὸ ἄνθρωπο. Λαμβάνεται στὴ Βάπτιση, τρέφεται στὴ Θεία Εὐχαριστία, ἀνακαινίζεται στὴ Μετάνοια. Δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ ἀναπνοή, στάση ἢ ἐπανάληψη — ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴ σχέση τοῦ ἀνθρώπου μὲ τὸν ζῶντα Θεό.

ΠΗΓΕΣ:

1. https://www.filosofiaesoterica.com/moral-strength-in-judo-and-theosophy/
2. https://archive.org/details/mindovermusclewr0000kanj
3. https://www.carloscardosoaveline.com/five-messages/
4. https://www.gutenberg.org/files/2017/2017-h/2017-h.htm
5. https://www.entaksis.gr/dan-jun
6. https://www.entaksis.gr/tkd

Ι.Ν. Αγίων Ταξιαρχών Ιστιαίας   https://orthodoxostypos.gr/

**Τό ιστολόγιο δέν συμφωνει απαραίτητα με τις απόψεις των αρθρογράφων